Premier trekt task force Arco naar zich: maar wie gaat die 600 miljoen betalen?

Niet langer minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA), maar premier Charles Michel (MR) leidt de dans in het Arco-dossier. De financiële expert van de premier gaat de task force rond Arco voorzitten, het is duidelijk dat de 16 dit lastige dossier wil opruimen. Maar dat Arco "verbonden" zit aan allerlei andere dossiers? Neen, dat ontkent iedereen, om andere redenen.

De regering is op zoek naar een plan B voor Arco: hoe de 800.000 coöperanten toch een vergoeding geven? Want het Europees hof van Justitie heeft duidelijk geoordeeld: de staat zelf mag het niet doen, dan is het illegale staatssteun.

Ter herinnering: Arco is de financiële poot van het ACW (Beweging.net), de christelijke arbeidersbeweging. 800.000 kleine spaarders investeerden via coöperatieve aandelen vooral in Dexia. Dat ging na roekeloze financiële transacties failliet, waardoor Arco nauwelijks nog iets waard is. Maar al in 2008 beloofde premier Yves Leterme (CD&V) om tussen te komen voor die spaarders.

Europa oordeelt nu dat dat niet mag, maar toen in 2014 een nieuw regeerakkoord werd onderhandeld, kwamen de partijen overeen om hoe dan ook een regeling voor Arco te treffen. CD&V heeft altijd die spaarders verdedigd, N-VA wilde vooral dat het ACW de compensatie betaalt uit eigen zak. Een derde hond in het kegelspel is de bank Belfius, die uit de assen van Dexia herrees. De Belgische overheid is 100 procent eigenaar van die bank, maar veel van de klanten zijn ook nog ex-Dexia klanten en dus Arco-spaarders.

Behoeder Michel

Als "behoeder van het regeerakkoord" wil premier Michel een oplossing. Want hij beseft dat het dossier gevaarlijk kan gaan gisten, en belangrijk is voor CD&V. Er moet dus een ondertussen al fameus 'plan B' op tafel komen. N-VA-minister Johan Van Overtveldt deed al een eerste stap, met voorbereidend juridisch werk. Maar de eigenlijke task force komt in handen van de premier, tot verrassing van regeringsleden. Zowel bij Van Overtveldt als bij de premier doen ze het af als een kleinigheid, en de vraag is of de N-VA-minister hoe dan ook niet liever het hele Arco-dossier kwijt dan rijk is.

De afgelopen weken doken de gekste scenario's op rond Arco. Zo zou de verzekeraar Ethias mee een element in de puzzel worden. Die heeft mogelijks nieuw kapitaal nodig, en zou door Belfius kunnen overgenomen worden. Maar dat scenario wordt door elke coalitiepartner met kracht ontkend: niemand in de federale regering wil de gewesten, die nu in Ethias zitten, gaan binnenbrengen bij de gezonde bank. Bij Ethias heeft de PS een stevige voet in de deur. En ook: Ethias heeft geen plotse redding nodig.

Een ander, nog wilder scenario was om Merit Capital, een beleggingsvehikel waar veel kopstukken van Open Vld bij betrokken zijn, mee in bad te sleuren. Berichtgeving rond Merit Capital was plots erg pessimistisch, als zou er een redding nodig zijn. Dat zou dan meteen ook pasmunt kunnen zijn voor Arco. Enig probleem: Merit Capital heeft zo'n redding helemaal niet nodig, is te horen bij liberale kopstukken.

Elk 200 miljoen? Niet meteen plausibel

Hoe dan is er omgerekend zo'n 600 miljoen nodig. Dat is maar een klein deel van de totale inleg die Arco-spaarders ooit deden. Eerder was er uitzicht op 70 procent recuperatie, maar nu blijft daar nog maar 40 procent van over. Zo kom je bij ongeveer 600 miljoen. De vraag is hoe de regering kan vermijden dat de belastingbetaler (al te veel) daarvoor moet ophoesten. Uit de begroting van 2017 kan het alvast niet komen: daar is niets voorzien.

De echte discussie draait rond hoeveel het christelijke Beweging.net wil bijdragen. N-VA en Open Vld hameren erop dat zij over de brug moeten komen, en dan kan een oplossing via Belfius en de staat ook. Een verdeling van elk 200 miljoen is niet meteen aanvaardbaar voor de liberalen en N-VA.

Want die laatste twee partijen, de staat en de bank, zijn hoe dan ook in het nadeel van de overheid: als Belfius een "commerciële geste" zou doen naar Arco-spaarders, dan betekent dat minder winst en minder dividenden voor de overheid. En eigenlijk is er voor Belfius niet veel commercieel interessant aan: die Arco-klanten zijn kleine spaarders waar niet veel aan verdiend wordt. Plus: illegale staatssteun is net afgeschoten door Europa, zomaar nu een tussenkomst doen vanuit de overheid, specifiek voor Arco, dat gaat juridisch moeilijk liggen.

Alles verbonden aan alles: niet meteen de visie van CD&V

Komt er ook nog bij dat de regering met een paar grote dossier zit: de hervorming van de vennootschapsbelasting, een meerwaardebelasting en het activeren van het spaargeld. Plus in 2017 dringt zich een heel zware begrotingscontrole op, en waarschijnlijk nieuwe saneringen. Zeker tussen CD&V en N-VA zijn de politieke spanningen gigantisch. En Arco gaat het niet meteen makkelijker maken: CD&V heeft al verschillende keren aangegeven dat het geen enkele prijs meer wil betalen voor dat dossier. Maar bij N-VA en Open Vld is er weinig goodwill om de erfenis van de christelijke beweging op te ruimen. Verstandig dus van de premier om het initiatief te nemen. Alleen, een plan B is er concreet nog niet.

Lees meer