Nee, niet Mexico, maar Amerikaanse belastingbetaler zal opdraaien voor Trumps peperdure muur

analyseDe muur tussen de VS en Mexico was één van de belangrijke verkiezingsbeloftes van Donald Trump. Gisteren zei hij op zijn persconferentie dat die er snel zal staan. En dat de Mexicanen hem wel degelijk zullen betalen. Het antwoord van de Mexicaanse president Enrique Pena? Dat zal nooit maar dan ook nooit gebeuren.

In oktober suggereerde Trump voor het eerst al dat Mexico de VS de kosten voor de muur zou moeten terugbetalen. De Mexicaanse president Enrique Peña Nieto maakte toen echter duidelijk dat Mexico nooit zou betalen voor een muur.

Gisteren herhaalde Trump dat de muur er komt, en dat hij “geen anderhalf jaar” gaat wachten met de bouw daarvan. Zijn vice-president Pence zou volgens Trump al met de vergunningen bezig zijn.

En: “Ja, die moeten de Mexicanen betalen, maar daar ga ik niet op wachten. We beginnen zo snel mogelijk met de bouw. Een muur en geen hek, wel te verstaan. Mexicanen zijn prima mensen, ik neem het hun niet kwalijk dat ze misbruik van ons maken. Dat hebben wij gewoon veel te lang laten gebeuren."

“The response from Mexico has been so nice, so nice”

Dat Trump toch graag vertoeft op z’n eigen planeet in zijn hoofd, bleek ook uit iets anders wat hij zei: “The response from Mexico has been so nice, so nice.”

Zo “nice” dat een overgrote meerderheid van de Mexicanen ondertussen bereid is Nafta, het handelsverdrag met de VS, op te blazen, eerder dan de muur toe te laten.

De reactie van de Mexicaanse president Enrique Peña Nieto liet gisteren ook niet lang op zich wachten. “Mexico zal nooit betalen voor een muur aan de grens, eentje die dan nog op Amerikaanse bodem wordt gebouwd”, zei hij. “At no time will we accept anything that goes against our dignity as a country and our dignity as Mexicans.”

In zee met Europa dan maar?

Enrique Peña Nieto had nog wat venijn over: hij suggereerde dat Mexico dan maar de banden met Europa zou aanhalen, als het niet lukte met de Amerikanen. Bijvoorbeeld door met de EU een lucratief handelsverdrag af te sluiten. “Misschien is de tijd gekomen om onze economie weg te diversifiëren van onze afhankelijkheid van de VS”, zei hij tijdens een nieuwjaarspeech voor het buitenlands diplomatiek corps in Mexico Stad.

De voormalige Mexicaanse president Vicente Fox Quesada was nog “nicer”: "TRUMP, when will you understand that I am not paying for that f****n wall. Be clear with US tax payers. They will pay for it”, schreef die op Twitter.

En: ”Trump may ask whoever he wants, but still neither myself nor Mexico are going to pay for his racist monument. Another promise he can't keep.”

So nice, so nice.

De muur is duur maar niet echt een muur

Quesada heeft wel een punt. Het overgangsteam van de Amerikaanse president-elect Donald Trump zou al volop aan het lobbyen zijn bij Republikeinse leiders in het Congres om op basis van een oude wet geld uit te trekken voor de bouw van de muur, die, dat is ondertussen ook al duidelijk, niet echt een muur zal zijn, maar waarschijnlijk voor een groot deel uit hekwerken zal bestaan.

Het grapje gaat desalniettemin bijna 14 miljard euro kosten en daar komen nog de onderhoudskosten bij, plus de vergoedingen die de federale overheid moet betalen voor het onteigenen van grond langs de grens. In totaal gaat het om minimum 25 miljard en wellicht eerder 30 miljard. Wat er nu staat kostte al 7 miljard, en dat is ongeveer een tiende van wat het uiteindelijk moet worden, als ook bergachtige gebieden van een "muur" voorzien moeten worden.

The art of the deal: chantage

Nogal wat afgevaardigden en senatoren in het Amerikaanse Congres vinden dat versterking van de grens met Mexico gepaard moet gaan met een hervorming van het immigratiebeleid, inclusief een pardon voor illegalen die al geworteld zijn in de VS en belasting betalen.

Om hen klem te zetten wil team Trump de financiering van Trumps muur vastkoppelen aan een begrotingswet die in april door het Congres moet worden aangenomen om de financiering van de overheid op gang te houden.

Als de Democraten (en Republikeinse dissidenten) die tegenhouden (waarvoor ze in de Senaat theoretisch genoeg stemmen hebben) dan komt de overheid zonder geld te zitten. Trump kan hen dan gaan afschilderen als tegenstanders van Amerika.

Maar Trump, de casino-uitbater, gokt erop dat ze zo ver niet durven gaan. In de politiek valt zoiets misschien nog te omschrijven als the art of the deal, in het echte leven heet zoiets chantage.

Leugenachtige media

Volgens de president-elect zal Mexico op het einde van de rit wel degelijk betalen voor de muur. “De leugenachtige media vertellen niet dat al het geld dat naar de bouw gaat van de Grote Muur (om het sneller te laten gaan), door Mexico wordt terugbetaald”, herhaalde hij op Twitter.

Maar hoe hij dat gaat doen blijft een raadsel. Trump opperde vorig jaar dat hij de bedragen die Mexicaanse immigranten naar huis sturen - jaarlijks ongeveer 25 miljard euro - zou kunnen tegenhouden om Mexico te dwingen de bouw te financieren.

Alleen: de kans dat rechters dat gaan toelaten is minimaal, want het gaat niet om overheidsgeld, maar om privébezit van die mensen. Als dat geld toch wordt tegengehouden, zou dat een enorm precedent scheppen en wel heel nare herinneringen oproepen aan een regime dat beslag liet leggen op de bezittingen van een bepaalde bevolkingsgroep.

Lees meer