Met Chuck Berry (90) sterft één van de pioniers van de rock-'n-roll

Chuck Berry is op 90-jarige leeftijd overleden. Met nummers als Maybeleine, Johnny B. Goode, Roll Over Beethoven en You Never Can Tell was hij van directe invloed op - hou je vast - muzikanten als The Rolling Stones, The Beatles, Bob Dylan en Bruce Springsteen. Allen hebben ze als tiener naar Chuck Berry geluisterd.

Toen in 1986 de Rock And Roll Hall Of Fame werd opgericht, was Chuck Berry één van de eerste artiesten die daarin werd ingelijfd. Over de opname in deze Hall Of Fame beslissen meer dan 600 musici en muziekdeskundigen en het was écht geen toeval dat Berry ook hier een pionier werd.

Lenny Kravitz verwoordde het nog het best: zonder jou zouden we hier allemaal niet geweest zijn.

Pionier

Het woord is gevallen: pionier. Concreet speelde hij zijn nummers volgens het traditionele bluesgitaarschema, maar veranderde de stemming en gaf het een opgewekter karakter. Ook zijn uitvinding: de gitaarintro.

Charles Edward Anderson Berry Sr werd geboren op 18 oktober 1926 in Saint Louis, Missouri. Al tijdens zijn kindertijd speelde hij jazzgitaar en hij trad later op in clubs terwijl hij ook als kapper werkte.

In zijn eerste bandje - Sir Johns Trio - zou hij eigenlijk niet meer doen dan de zieke saxofonist vervangen, maar dat was buiten Berry gerekend die er meteen de leiding overnam. We schrijven het jaar 1952.

Ook kenmerkend: zijn gekke danspasjes die hem algauw de bijnaam "Crazy Legs" zou opleveren. Angus Young van AC/DC heeft zijn kenmerkende ganzenpasje rechtstreeks van Chuck Berry overgenomen.

Zwaar onderschat als tekstschrijver

Chuck Berry wordt schromelijk onderschat als tekstschrijver. Want hoewel de meeste van zijn hits leuke up-tempo deuntjes zijn, gaan ze ook echt ergens over. In 1955 scoorde hij zijn eerste hit met Maybellene, één van de eerste rock-'n-roll-nummers. De versie van Chuck Berry - er zijn zo'n 70 coverversies van bekend - ging ruim een miljoen keer over de toonbank en rock-'n-roll werd nu echt niet meer te negeren.

Na Maybellene ging Chuck Berry echt kritiek leveren op de Amerikaanse maatschappij. In Thirty Days bekritiseerde hij de rechtspraak, in No Money Down leverde hij - lang voor de rest het zou doen - kritiek op het al te makkelijk afsluiten van kredieten om toch maar te consumeren. Zijn grote hit Roll Over Beethoven gaat dan weer over het feit dat Berry lak had aan de onderverdeling tussen "hoge" en "lage cultuur.

In 1982 werd Chuck Berry opgenomen in de Nashville Songwriters Hall Of Fame.

Invloed

Hij beleefde zijn populariteitspiek in die pioniersjaren, tussen 1955 en 1959, en zorgde er eigenhandig voor dat een generatie blanke jongeren ontstond die ging luisteren naar een afgeleide van de bluesmuziek: de rock-'n-roll.

Het verklaart de stroom aan reacties die nu binnen lopen. The Rolling Stones noemden hem niet minder dan een pionier. Meer nog: het was een optreden van Chuck Berry op het Newport Jazz Festival dat Keith Richards ertoe bracht om zelf muzikant te worden.

Springsteen noemde hem de allergrootste. In 1973, nog maar enkele weken na de release van de debuutplaat van Bruce Springsteen & The E. Street Band, speelden de twee al een keer samen, aan de universiteit van Maryland. Toen fungeerden Spingsteen en zijn band onverwacht als backing band van Chuck Berry, want die had hij niet meegebracht.

Springsteen weet het nog goed: "Zo'n vijf minuten voor hij aan zijn set zou beginnen komt hij onze kleedkamer binnen met alleen een gitaarcase in de hand, de rest had hij niet bij. Hij vroeg aan ons of we zijn backing band wilden zijn en toen we vroegen wat we zouden spelen antwoordde hij droogweg: "Chuck Berry songs."

Het zou niet de laatste keer zijn dat Springsteen onverwacht een nummer van Chuck Berry zou staan spelen. Het overkwam hem nog niet zo heel erg lang geleden, in 2013, tijdens één van zijn eigen concerten toen hij als sign request You Never Can Tell uit het publiek plukt. Je ziet hem zoeken en proberen (It's very high, it's at the top of my voice"), je ziet Steven Van Zandt kijken "Gaat hij dat nu echt doen?" en dan geven ze een geweldige versie van de song.

 

In 1995 brachten de twee samen een versie van Johnny B. Goode.

 
Op zijn 90e verjaardag in oktober kondigde Chuck Berry een nieuw album aan. Het zou zijn eerste plaat worden sinds 1979. Die zou later dit jaar uitkomen.

We plaatsen vandaag nog, John Travolta achterna, een dansje op You Never Can Tell