Gaan de Britten een stukje land verliezen door de Brexit? Spanje kan Gibraltar in Europa houden

De kans blijft bestaan dat het Verenigd Koninkrijk over twee jaar een stukje kleiner geworden is bij het verlaten van de Europese Unie. De Schotten hebben een nieuw referendum over de onafhankelijkheid aangevraagd, en in het zuiden van Europa kan Spanje roet in het eten strooien door de Brexit in Gibraltar tegen te houden. Daar stemde een overdonderende meerderheid om in de Europese Unie te blijven.

De Brexit zit op schema, want de Britse premier Theresa May heeft deze week Artikel 50 in werking gezet. Dit betekent dat nu gedurende twee jaar gesprekken zullen worden gevoerd over het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie. Maar die gesprekken zullen complex worden, dat is nu al duidelijk. Bovendien is de verdeeldheid in het Verenigd Koninkrijk groter dan ooit. De Schotten willen niet weg uit Europa en zullen wellicht opnieuw stemmen of ze zich willen losrukken van Londen. En ook het kleine Gibraltar dreigt voor problemen te zorgen.

Spaanse veto

De Europese Unie heeft de richtlijnen voor de Brexit-onderhandelingen bekendgemaakt. Daarin staat dat een afscheiding van Europa er voor Gibraltar alleen kan komen met de goedkeuring van zowel het Verenigd Koninkrijk als Spanje. Dat is een overwinning voor de Spaanse regering in Madrid. Als er discussie over Gibraltar ontstaat zal premier May dus met haar Spaanse collega Mariano Rajoy rond de onderhandelingstafel moeten gaan zitten.

En die discussie verwachten we wel, want hoewel Gibraltar maar 30.000 inwoners telt, heeft het met 96 procent duidelijk voor het blijven in de Europese Unie gestemd. Gibraltar ligt dan wel aan de zuidelijke kust van Spanje, het is al drie eeuwen het bezit van het Verenigd Koninkrijk. Kort na het referendum over de Brexit sprak de Spaanse premier al klare taal door te stellen dat "de Spaanse vlag op de rots van Gibraltar" steeds realistischer wordt.

Gibraltar: Brits én Europees

Zowel de Britse regering als die van Gibraltar hebben al uitgesloten dat het grondgebied door het Verenigd Koninkrijk en Spanje kan worden gedeeld, maar ook een terugkeer naar volledig Spaanse controle zien ze niet zitten. Vijftien jaar geleden koos bijna iedereen in Gibraltar er nog voor om Brits te blijven. Veel banden met Spanje hebben ze dus niet meer.

Hoe dan ook beschikt Gibraltar dankzij de mogelijkheid tot een Spaans veto over een stevige kaart in het pokerspel dat May en Europa zullen spelen. Gemakkelijk zal dat niet zijn, want deze week waarschuwde de EU nogmaals dat er pas een nieuwe handelsovereenkomst met het Verenigd Koninkrijk kan komen als onder andere de rechten van EU-burgers in het land gegarandeerd zijn.

Lees meer