We leveren minder wapens dan gedacht aan Saudi-Arabië: morgen stemming over wapenembargo

Ons land zou vorig jaar voor slechts 6,7 miljoen euro wapens en munitie aan Saudi-Arabië geleverd hebben. Dat is veel minder dan eerst gedacht. Morgen stemmen de gewesten over het voorstel om de Saudi’s een wapenembargo op te leggen. Het land schendt de mensenrechten en voert al twee jaar bombardementen uit op Jemen in een vuile oorlog. Waals minister-president Paul Magnette (PS) is tegen omdat de Luikse wapenfabriek van FN Herstal door deze maatregel getroffen zou worden. Ook Duitsland en Italië zouden nauw samenwerken met Saudi-Arabië.

België exporteerde in 2016 voor 6,7 miljoen euro wapens en munitie naar Saudi-Arabië. Dat schrijft De Standaard. In totaal dreven we vorig jaar voor 1,69 miljard euro handel met het land. Uit de recentste cijfers van het Belgisch agentschap voor Buitenlandse Handel blijkt ook dat ons land vorig jaar een pak meer ‘chemische producten’ en ‘machines en toestellen’ naar Saudi-Arabië uitvoerde dan wapens, goed voor respectievelijk 604 en 301 miljoen euro. In 2015 lag de wapen- en munitie-export hoger met 10,2 miljoen euro. In 2014 ging het om slechts 1,4 miljoen euro.

Deze gegevens staan haaks op de cijfers die eerder de ronde deden. Er was sprake van goedgekeurde licenties voor 575 miljoen euro bij onder meer de Waalse wapenproducent FN Herstal. Maar die licenties tonen het totale maximumbedrag van wat aan wapens kan uitgevoerd worden. Ze zijn meerdere jaren geldig en kunnen verlengd worden. Het bedrag dat uiteindelijk uitgevoerd wordt, wordt van de licentie afgetrokken.

Voorstel Belgisch embargo

Morgen stemt de Kamercommissie Buitenlandse Betrekkingen over het voorstel van Groen en Ecolo om de kraan definitief en volledig dicht te draaien qua wapenhandel met Saudi-Arabië. Het land bombardeert Jemen al twee jaar in een vuile, bloedige oorlog. In april waarschuwde de VN nog voor een hongersnood van ongeziene omvang in Jemen. Maar aangezien een heleboel landen intensief handeldrijven met Saudi-Arabië, kreeg het nog nu toe nagenoeg vrij spel.

De federale regering is alvast voorstander van het voorstel maar het zijn de deelstaten die over wapenhandel beslissen. Vooral de Luikse wapenfabriek van FN Herstal zou door deze maatregel getroffen worden. Daarom is Waals minister-president Paul Magnette (PS) er radicaal tegen. Hij vreest dat heel wat inkomsten voor het Waals gewest zouden verdwijnen. Als argument stelt hij dat zo’n embargo op Europees niveau geregeld moet worden met de redenering ‘als wij niet leveren, doet iemand anders het’. Ook zei Magnette dat België zich bij zo’n verbod op wapenhandel zou moeten terugtrekken uit de internationale coalitie tegen terreurgroep IS aangezien de Saudi’s daar ook lid van zijn. Ook cdH gaf aan tegen een wapenembargo te zijn.

Zo’n twee weken geleden bleek dat Belgische diplomaten voor de toetreding van Saoedi-Arabië tot de vrouwenrechtencommissie van de Verenigde Naties hadden gestemd. Daardoor kreeg de federale regering heel wat kritiek over zich. Vooral minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders (MR) moest eraan geloven. Zijn medewerkers waren al op de hoogte voor de beslissing, maar Reynders deed alsof hij van niets wist. De PS eiste toen het ontslag van Reynders. Hij pakt Magnette nu terug door aan te dringen op "een diepgaande reflectie" over de wapenhandel met Saoedi-Arabië.

Duitsland en Italië

De Duitse bondskanselier Angela Merkel was vorige week op bezoek in Saoedi-Arabië. Uit het diplomatiek mailverkeer dat De Standaard kon inkijken, blijkt dat Duitsland zijn militaire samenwerking met de Saudi’s opschroeft in de vorm van opleidingen. Dat is opmerkelijk want eerder had Merkel gepleit voor meer politiek en minder militair engagement in Jemen en Syrië. Toch leveren ook de Duitsers steeds minder wapens aan Saoedi-Arabië.

Uit een recent verslag blijkt ook dat Italië vorig jaar voor 14,6 miljard euro wapens exporteerde naar Saoedi-Arabië. Dat is een stijging van 85,7 procent ten opzichte van 2015. Het Italiaanse bedrijf Rheinmetall (RWM Italia SPA) sloot met de Saudi’s contracten over bommen die gebruikt werden voor bombardementen op Houthi-rebellen in Jemen. Hierdoor kreeg de Italiaanse regering heel wat kritiek over zich. De leveringen zijn reglementair verlopen, was hun antwoord.

Lees meer