"Het gaat niet alleen over die Michel-taks": premier heeft grote plaatje van de centen nog niet rond

CD&V en Open Vld blijven bikkelen over een nieuwe taks op aandelen, vooral over vanaf welk bedrag die taks geldt. De zogenaamde 'Michel-taks' is ondertussen het meest tot de verbeelding sprekende discussiepunt aan de onderhandelingstafel, maar heus niet het enige. De begroting is nog niet rond. "Alles hangt aan alles, en we zijn er echt nog niet", klinkt het zuchtend.

"De sfeer is echt niet slecht: niemand is tot nu toe weggelopen." Zo vatten betrokkenen het zelf samen, een beetje minimalistisch, maar het is inderdaad het grote verschil met oktober vorig jaar: het zit nog niet muurvast. Alleen zijn er nog altijd grote verschillen tussen de coalitiepartners en blijft een groot akkoord uit. Ook gisteren kwam dat er niet. Al na een paar uur plenair vergaderen, raakten ze er niet uit en gingen de vier partijen uiteen op Hertoginnedal.

Grootste struikelblok: de cijfers. "Iedereen focust zich op die bijkomende taks op aandelen. Maar in de begroting is ook nog een pak werk", zo is te horen. De discussie daar: het blijvende gat van een klein miljard euro: wordt dat dichtgereden met nieuwe besparingen of toch ook met nieuwe inkomsten? De premier en ook CD&V sturen eerder aan op dat laatste, maar N-VA wil daar echt niet van horen. Voor hen moet het allemaal in besparingen gedaan worden.

Geens, De Block en Van Overtveldt er opnieuw bij

In de loop van de dag had de premier elke partij opnieuw gezien. Niet onder vier ogen met de vicepremiers, maar aangevuld met hun 'luitenanten'. En dus mocht naast Jan Jambon (N-VA) ook Johan Van Overtveldt (N-VA) mee, kwamen vicepremier Alexander De Croo (Open Vld) en minister Maggie De Block (Open Vld) samen, net als vicepremier Kris Peeters (CD&V) en minister Koen Geens (CD&V). Die techniek laat toe om meer "gematigde" stemmen te horen: terwijl de vicepremiers soms de haantjes van het geheel zijn, werken De Block en Geens als olie op de golven volgens sommigen.

Van de discussie tussen minister van Justitie Geens en N-VA-voorzitter Bart De Wever over het veiligheidskorps in Antwerpen is er overigens geen spoor aan de federale tafel. "Dat speelt totaal niet."

Want de discussie zit vooral tussen Open Vld en CD&V, over de taks op effectenrekeningen. Die nieuwe taks waarbij aandelen belast worden met een kleine taks van 0,1 procent, in de wandelgangen ondertussen "de Michel-taks" gedoopt, lijkt het enige concrete voorstel dat op tafel ligt om "meer fiscale rechtvaardigheid" in te voeren. Die eis van CD&V is de prijs die de christendemocraten vragen in ruil voor een verlaging van de vennootschapsbelasting.

Een platte belasting van 200 miljoen?

De discussie draait rond hoe de taks er precies komt: is het gewoon een 'platte belasting' op zo'n effectenrekening, of gaat het toch over de meerwaarde? En vooral, vanaf wel bedrag geldt die taks? Want bedoeling was vooral "de rijken" te belasten. Maar dan komt de vraag: vanaf wanneer ben je dan rijk? Voor CD&V geldt dat met een aandelenportefeuille "vanaf 200.000 euro". Open Vld vindt 'rijk' vanaf 1 miljoen euro.

En zo botst ook dit plan om vermogens te belasten opnieuw op de brute realiteit van belastingen heffen in dit land: de superrijken aanpakken is technisch bijzonder moeilijk. Dergelijke belastingen zijn vaak eerder symbolisch en brengen weinig op. Wil je de kas vullen, dan kom je automatisch terecht bij de middenklasse die veel minder dan de echte vermogens kunnen ontsnappen via allerlei routes. De premier mikt erop dat deze taks 200 miljoen per jaar moet opbrengen. Dat haal je gewoon niet door het enkel bij grote vermogens te willen zoeken.

Zo wordt de puzzel telkens weer gelegd: want zowel de nieuwe inkomsten uit deze taks, als de resterende 900 miljoen in de begroting, plus de hervorming van de vennootschapsbelasting, en een hele reeks andere maatregelen... het komt uiteindelijk altijd neer op de centen. "Niemand geeft het op, iedereen blijft overtuigd. Iedereen blijft creatief verder zoeken naar een oplossing. De premier heeft al een aantal dingen herbekeken. Hij houdt daarbij de kaarten goed tegen de borst", zo duidt een betrokkene. Maar voorlopig duwt Michel niet door: hij heeft nog wel even tijd. "Tot begin augustus", zo klonk het een tijdje geleden. Geen paniek dus voorlopig.

Lees meer