Catalaanse (ex-)ministers riskeren 50 jaar cel, Puigdemont praat opnieuw vanuit RTBF-studio

De acht Catalaanse (ex-)ministers, die gisteren in gevangenissen vlakbij Madrid werden opgesloten, riskeren celstraffen van maar liefst 50 jaar. Dat blijkt uit juridische documenten, waarin de argumenten om de pro-onafhankelijkheidsregering op te sluiten, uitgelegd worden. Afgezet Catalaans minister-president Carles Puigdemont is nog steeds in België en zegt dat hij naar ons land gekomen is “om geweld te vermijden” en dat hij zich niet wil bemoeien met de nationale politiek.

De acht afgezette, Catalaanse ministers worden van drie misdaden beschuldigd: rebellie (25 jaar cel), opruiing (15 jaar cel) en misbruik van belastinggeld (10 jaar cel). In theorie riskeren ze dus 50 jaar cel voor hun streven naar een afscheuring van Spanje en een onafhankelijk Catalonië. Dat melden de Spaanse krant La Vanguardia en persbureau Reuters. Bovendien kunnen ze tot twee jaar lang in voorhechtenis blijven voordat er effectief een proces gehouden wordt.

In totaal kwamen negen ex-ministers gisteren naar de rechtbank in Madrid. Na hun zitting van twaalf uur werden ze in gevangenisbusjes weggebracht. Eén ex-minister mocht vanmorgen de cel uit omdat hij voor het uitroepen van de onafhankelijkheid ontslag had genomen. Hij moest wel een borgsom van 50.000 euro betalen.

De rechter vond de opsluiting noodzakelijk omdat er volgens hem een risico bestaat dat de ex-ministers zouden vluchten, dat ze nieuwe feiten zouden plegen en dat ze bewijsstukken zouden vernietigen.

Puigdemont nog steeds in België

De ontslagen, Catalaanse minister-president Carles Puigdemont is momenteel nog steeds in ons land samen met vier andere Catalaanse (ex-)regeringsleden. Gisteren werd voor Puigdemont een Europees aanhoudingsbevel uitgevaardigd. België heeft 60 dagen om Puigdemont uit te leveren aan Spanje. Dat werd intussen bevestigd door het federaal parket.

Nu laat die aan de RTBF weten dat hij niet naar België gekomen is “om politiek asiel aan te vragen, maar om een legitieme regering te verdedigen, tegen een illegale Spaanse ingreep, tegen het gebrek aan juridische garanties in een politieke zaak". "Ik ben niet gevlucht, maar in Spanje was het onmogelijk om mij goed voor te bereiden (op mijn verdediging, red.)."

Puigdemont is naar eigen zeggen naar ons land gekomen om “een storm van geweld” in Catalonië te vermijden: “Geweld is nooit een optie geweest voor ons.” Hij benadrukt ook dat hij zich niet wil “mengen in de Belgische politiek”. "Wat wij willen van Spanje, is erkenning en respect”, gaat Puigdemont verder. “De enige manier om de crisis op te lossen is de dialoog, aan politiek doen, maar premier Rajoy heeft dat niet gewild. Hij zou moeten erkennen dat er een politiek probleem is, en om dat politiek probleem op te lossen, moet hij aan politiek doen. Ik ben altijd bereid tot zo'n dialoog, ik heb het Rajoy al enkele keren gevraagd.”

Bourgeois spreekt als derde N-VA’er

Vandaag heeft Vlaams minister-president Geert Bourgeouis (N-VA) als derde belangrijke N-VA’er gereageerd op de Catalaanse crisis. Hij zei met een diplomatisch discours dat Spanje te ver gaat met de aanhouding van de Catalaanse ministers en roept nogmaals op tot dialoog. “Men moet stoppen met dit conflict juridisch te behandelen”, zegt Bourgeouis aan de VRT. “Dat men nu overgaat tot repressie, in wezen tegen een vrije mening, is absoluut een brug te ver.”

Bourgeois sprak zich ook uit over het Europees aanhoudingsbevel tegen Puigdemont: “Dit zal in ons land in volle onafhankelijkheid beoordeeld moeten worden door de gerechtelijke instanties. Ik vind niet dat we daar ons als politiek in moeten mengen.” Toch vindt hij dat politici hun verontwaardiging moeten uiten. “En men moet zich richten tot de Europese Unie. Ik maak me zorgen over het stilzwijgen van die EU. Als het een Europese Unie is die alleen maar een interne vrije markt is, een Europese Unie om stilzwijgend de belangen van de natiestaten te verdedigen en die niet durft haar stem te verheffen als het erop aan komt de vrije mening te verdedigen, dan maak ik me daar zorgen over.”

De N-VA staat als Vlaams-nationalistische partij ideologisch dicht bij de Catalaanse onafhankelijkheidsbeweging. Eerder zei partijvoorzitter Bart De Wever over Puigdemont dat hij “vrienden niet in de steek zou laten”. Staatssecretaris voor asiel en migratie Theo Francken (N-VA) suggereerde voordat Puigdemont naar België kwam, dat die eventueel asiel zou kunnen aanvragen in ons land. Premier Charles Michel (MR) houdt zich stil omdat hij wellicht vreest voor de banden met Madrid en de wrok van de internationale gemeenschap en de EU.

Een uitgebreide analyse over de N-VA en de Catalaanse kwestie lees je hier.

Bespot door Spaanse agenten

Vandaag heeft de Spaanse politie ook een onderzoek geopend naar drie agenten. Die hebben gisteren de opgesloten ex-ministers uitgelachen. Op een video van persbureau Reuters is te horen en te zien hoe de agenten zeggen dat "ze geneukt" zullen worden in de gevangenis. "Het zal geen plezierreisje zijn", klinkt het. Er werd ook gelachen met de lichaamsbouw van ex-vicepremier Oriol Junqueras. “Junqueras gaat in een veewagen. Je zult wel zien hoe het 'het beertje' vergaat. Er gaat een beertje naar de gevangenis." Nog een andere agent maakte seksuele gebaren en voorspelde dat “ze hem op handen en voeten zullen zetten". "En ze zullen zijn ogen ook wel bijwerken."

Onafhankelijkheidsbeweging komt op straat

Intussen hebben Catalaanse activisten opgeroepen tot protest. Op zondag 12 november zal een grote betoging doorgaan in Barcelona. Dat kondigden het burgerinitiatief Catalaanse Nationale Vergadering (ANC) en de cultuurorganisatie Òmnium Cultural aan. De twee groepen staan centraal in de Catalaanse onafhankelijkheidsbeweging. Het gaat om de eerste grote manifestatie van de Catalanen sinds de goedkeuring van de onafhankelijkheidsverklaring in het regionaal parlement op 27 oktober. ANC-voorzitter Jordi Sànchez en Omnium-leider Jordi Cuixart zitten al sinds eind oktober vast wegens “opruiend gedrag”.

Lees meer