Schrijnend: Kaapstad dreigt als eerste miljoenenstad volledig droog te liggen door gevolgen van klimaatopwarming

Kaapstad dreigt helemaal droog te liggen. Volgens voorspellingen zou er tegen midden april geen druppel water meer uit de kraan komen. Nu al schuiven mensen in lange rijen aan voor verdeelpunten in de stad. Als Kaapstad zonder water komt te zitten, dreigt de hele omgeving te volgen.

In Kaapstad, met bijna vier miljoen inwoners de tweede grootste stad van Zuid-Afrika, dreigt het kraantjeswater tegen 21 april volledig opgebruikt te zijn. Dat melden de Britse krant The Guardian en de Zuid-Afrikaanse krant Daily Sun. Daarmee zou Kaapstad de eerste wereldstad zijn, die volledig over de kop gaat door de gevolgen van de klimaatverandering.

Volgens berekeningen zou het op 12 april al zover zijn. De provincie West-Kaap zit momenteel aan zijn derde droge winter op rij, waardoor de vroeger goed gevulde stuwmeren nu zo goed als droog liggen.

Het is er momenteel ten strengste verboden om auto's te wassen, je tuin te besproeien en een zwembad met kraantjeswater te vullen. Zelfs de boeren moeten 60 procent minder water verbruiken en vanaf 1 februari mag je er niet meer dan 50 liter water per dag gebruiken. Ter vergelijking: de gemiddelde Belg gebruikt dagelijks zo’n 110 liter per dag. Dat blijkt uit cijfers van De Watergroep.

Dorre vooruitzichten

Heel wat Zuid-Afrikanen verwijten het stadsbestuur van Kaapstad en burgemeester Patricia de Lille (Demokratiese Alliansie) niet tijdig geanticipeerd te hebben op de droogte. Sinds de aanleg van de dammen rond de stad op het einde van de 19de eeuw is Kaapstad volledig afhankelijk van de waterreservoirs. De stuwmeren worden gewoonlijk overvloedig gevuld door de winterregens.

Er wordt voorspeld dat Kaapstad de komende 50 jaar alleen maar warmer en droger zal worden. Zo klinken berichten van de Canadese publieke omroep CBC over de klimaatopwarming. Ook de spectaculaire bevolkingsgroei in de stad zit daar voor iets tussen. Zo wonen er sinds 2001 meer dan een miljoen mensen meer in Kaapstad. Daardoor is niet alleen het water sneller op, maar raakt de grond ook bedekt met harde materialen zoals plastic. Dat zorgt er dan weer voor dat grondwater moeilijker geabsorbeerd wordt. Kaapstad wordt dus gedwongen om zich nu direct aan te passen aan de klimaatverandering.

"Vijf voor twaalf"

Dat een wereldstad als Kaapstad dreigt droog te liggen, is best schrijnend. De stad heeft een idyllische ligging aan de oceaan, wat jaarlijks zo’n 2 miljoen toeristen lokt. Die gebruiken natuurlijk ook relatief veel water. Ook de wereldberoemde wijngaarden en fruit- en groentebedrijven rond Kaapstad zijn van hetzelfde water uit de stuwmeren afhankelijk. Er wordt gevreesd dat grote delen van de oogst in het gebied zullen mislukken als men geen oplossing vindt om de grond te bevochtigen tot het regenseizoen, dat meestal in juni van start gaat.

Momenteel worden alle middelen ingezet om een totale droogte in Kaapstad te voorkomen. Burgemeester De Lille zei donderdag dat het “vijf voor twaalf” is. Ze kondigde ook nieuwe regels aan: wie zich niet aan het maximum van 50 liter water per dag houdt, riskeert torenhoge boetes. Ook is de doelstelling voor het totale watergebruik in de stad verlaagd van 500 naar 450 miljoen liter per dag.

Verregaande gevolgen

Er wordt nu buiten de stad intensief gezocht naar grondwater. Ook probeert men de waterzuivering bij te schaven om hergebruik voor irrigatie en landbouw mogelijk te maken. In en rond Kaapstad werden tweehonderd verdelingspunten ingericht waar je elke dag maximaal 25 liter mag afhalen.

Het dreigt zover te komen dat inwoners in lange rijen zullen moeten aanschuiven voor de waterpunten. Die zijn trouwens moeilijk te bereiken voor de armen in de buitenwijken. Er wordt verwacht dat het stadsbestuur de exacte datum, waarop de meeste wijken zonder kraantjeswater komen te zitten, zal aankondigen wanneer het Western Cape Water Supply System voor nog maar 13,5 procent vol zal zijn.

Als het water in en rond Kaapstad effectief opraakt, zal dat verregaande gevolgen hebben. Zo zal het niet lang duren eer naburige steden, zoals Drakenstein, Stellenbosch en andere nederzettingen in de provincie West-Kaap, ook zonder water komen te zitten. Dat meldt de Zuid-Afrikaanse nieuwssite Business Tech. Er wordt verwacht dat het aantal verdelingspunten in de miljoenenstad bij tweehonderd zal blijven en dat je dagelijks maximaal 25 liter zal mogen afhalen.

Bovendien zullen mensen, die in hoge gebouwen en wolkenkrabbers wonnen en werken, hun wc’s niet meer kunnen doortrekken. Ze zullen dan genoodzaakt zijn om één van de chemisch toiletten te gebruiken, die op de trottoirs geïnstalleerd zullen worden. Dat meldt CBC.

Momenteel zijn er zelfs gesprekken aan de gang tussen het SAB, het collectief van Zuid-Afrikaanse brouwerijen, en het South African Bureau of Standards, een overheidsdienst, om kleine flesjes water tegen woekerprijzen te verkopen.

Ze zijn niet alleen

Kaapstad is lang niet de enige stad die met droogteproblemen te maken krijgt. Zo wordt er in sommige zuidelijke staten in de Verenigde Staten verwacht dat het grondwater tegen 2025 op zal raken. Het gaat dan vooral over staten als Texas, Californië en Colorado.

In Djedda in Saudi-Arabië en in Israël hebben ze al een oplossing moeten zoeken voor hun droogteprobleem. Daar is het ontzouten van zeewater nu de orde van de dag. Maar dat soort praktijken zijn niet in elk land haalbaar en zijn bovendien erg kostelijk.

In Tunesië zijn ze nog een pak creatiever. Daar graven ze steeds diepere putten om het fossiele grondwater te kunnen ophalen. Het gaat om zoet water dat al duizenden jaren in diepe grondlagen zit.

Lees meer