Speelt de releasedatum van een film een rol voor de kans op een Oscar? Of is 'Dunkirk' te vroeg uitgebracht?

In het voorjaar van 2017 was iedereen wild van Dunkirk, een oorlogsfilm van Christopher Nolan. Komend weekend maakt die film kans op de belangrijkste Oscar, maar eigenlijk hoort hij niet meer bij de allergrootste favorieten. Omdat de andere films beter zijn? Of zou het kunnen dat de releasedatum niet zo strategisch was voor de kansen op een beeldje?

In de zomer leek er geen vuiltje aan de lucht voor Dunkirk, dat de grote favoriet was om de prijs voor de beste film mee te graaien op de Oscars. Intussen hebben de bookmakers de winstkansen naar omlaag gehaald. Zeker drie of vier andere films mogen zich nu een grotere favoriet noemen. Dat betekent uiteraard niet dat Dunkirk kansloos is, maar het is zeker waar dat de releasedatum een grote rol speelt. In de 21ste eeuw hebben nog maar drie films de hoofdprijs gewonnen met een release voor de zomer. Alle andere films nestelen zich in het najaar kort voordat het stemmen voor de nominaties begint.

Gladiator

In 2000 was Gladiator de uitzondering op de regel. De film met Russell Crowe verscheen in mei al in de bioscoopzalen en won zo'n tien maanden later toch nog de Oscar voor beste film. Een jaar later won A Beautiful Mind, een film die in december uitkwam. Hij versloeg onder andere de eerste Lord Of The Rings-film en Moulin Rouge. Die laatste film werd in juni al uitgebracht. Ook in de daaropvolgende jaren wonnen films die kort voor de feestdagen in de cinema's draaiden: Chicago (december 2002), The Lord of the Rings: The Return of the King (december 2003) en Million Dollar Baby (december 2004).

In 2005 haalde Crash het beeldje binnen, nog een film die in mei werd uitgebracht. Onder andere Brokeback Mountain verloor toen verrassend. Daarna waren we weer vertrokken voor een paar winnaars uit het najaar: The Departed (oktober 2006), No Country for Old Men (november 2007) en Slumdog Millionaire (november 2008). The Hurt Locker was in 2009 nog een uitzondering aangezien de film in juni verscheen. Avatar verloor dat jaar, terwijl deze film nochtans in de ideale maand december was uitgebracht.

We gaan verder met The King's Speech (november 2010), The Artist (oktober 2011), Argo (oktober 2012), 12 Years A Slave (november 2013), Birdman (oktober 2014) en Spotlight (november 2015). Vorig jaar versloeg Moonlight (oktober 2016) verrassend topfavoriet La La Land (december 2016).

Het gaat hier overigens telkens over de Amerikaanse releasedatum. Hier komen die films dan meestal pas in januari of februari uit, waardoor we nog meer de indruk krijgen dat een late releasedatum noodzakelijk is om te winnen.

Dunkirk

Op basis van de statistieken ziet het er dus niet goed uit voor Dunkirk. De nieuwe favorieten zijn allemaal films die de voorbije maanden verschenen. Zo ging The Shape of Water (december 2017) met de meeste Oscar-nominaties lopen. Eén van de meest genoemde favorieten is op dit moment Three Billboards Outside Ebbing, Missouri (november 2017). En dan zijn er nog Lady Bird (november 2017), Call Me By Your Name (november 2017), Darkest Hour (november 2017), Phantom Thread (december 2017) en The Post (december 2017). De grootste verrassing zou toch wel Get Out zijn, aangezien die film al tijdens de vorige Oscar-uitreiking in de zalen speelde.

Conclusie: sinds de eeuwwisseling is 82 procent van de winnaars na september uitgebracht. Een kleine 60 procent kende z'n release in de twee maanden voor de nominaties werden bekendgemaakt. Het mag dus duidelijk zijn dat het een voordeel is om vers in het geheugen te zitten. En natuurlijk zullen filmmakers hier ook wel een beetje op inspelen als ze een Oscar als doelstelling hebben. Als Dunkirk straks toch zou winnen, dan mag je zeker zijn dat het dik verdiend is.

Lees meer