Kettingreactie gestart? China dreigt terug te slaan, beurzen nemen duik na Trumps nieuwste aankondiging

De beurzen vinden de dreiging van een handelsoorlog niet prettig: de koersen in Azië zijn vanochtend flink gedaald. Ook Wall Street dook fors in de min nadat bekend werd dat Trump effectief zware economische maatregelen tegen China afkondigde. De Chinezen zeggen dat ze het er niet bij zullen laten. Chinese vergeldingsmaatregelen zouden onder meer Amerikaanse boeren en exporteurs van diensten hard kunnen raken. Ook prijzen voor consumenten en bedrijven zouden kunnen gaan stijgen als China terugslaat. "Maar", beweert het Witte Huis, "daar hebben we een algoritme voor".

De Dow Jones-index daalde meer dan 700 punten (-2,9 procent) omdat beleggers bang dat de handelsrelaties tussen de twee grootste economieën ter wereld verzuren. De AEX-index sloot 1,5 procent lager. De Aziatische beurzen gingen vannacht flink lager en ook voor de beurzen in Europa, ondanks het feit dat bekend werd dat Trump wellicht de EU gaat ontzien met de heffingen, staat een daling geprojecteerd.

Trump zette gisteren sancties tegen China door en wil voor 60 miljard dollar heffen op Chinese goederen. Het Witte Huis heeft een lijst van meer dan 1.000 producten die getroffen kunnen worden.

China heeft in reactie op de door Trump aangekondigde importheffingen een lijst naar buiten gebracht met Amerikaanse producten. Onder meer varkensvlees, appels, wijn, ethanol en stalen pijpen kunnen mogelijk importheffingen tegemoet zien.

Chinezen willen Trump treffen waar het hem pijn gaat doen

Het Chinese ministerie van Handel wil met het Witte Huis zo snel mogelijk onderhandelen over een oplossing. In een verklaring staat dat de Amerikaanse heffingen het wereldwijde systeem van handel "serieus ondermijnt". De producten op de Chinese lijst treffen vooral de Amerikaanse landbouwsector. En niet zomaar: daarmee willen ze Trump treffen waar het hem pijn gaat doen, want die scoorde goed onder kiezers in agrarische gebieden.

Als er geen oplossing komt, zijn de Chinezen van plan om een importheffing van 15% in te voeren op landbouwproducten uit de VS, net zoveel als de Amerikanen op aluminium invoeren. Een tweede groep producten, waaronder varkensvlees, zou getroffen kunnen worden door een heffing van 25%, evenveel als de Amerikaanse heffing op staal. De maatregelen zouden neerkomen op een heffing van in totaal 3 miljard op Amerikaanse producten.

"Niet bang voor handelsoorlog"

De Chinezen hebben de Amerikanen opgeroepen om hun beslissing te herzien en de handelsrelaties niet op het spel te zetten. China heeft alle voorbereidingen getroffen om zijn belangen te verdedigen en "is niet bang voor een handelsoorlog", zegt het ministerie.

Tientallen belangenorganisaties waarschuwden Trump de afgelopen weken voor een kettingreactie. Chinese vergeldingsmaatregelen zouden onder meer Amerikaanse boeren en exporteurs van diensten hard kunnen raken. Ook prijzen voor consumenten en bedrijven zouden kunnen gaan stijgen als China terugslaat.

De aankondiging van Trumps sancties markeert het einde van een onderzoek van zeven jaar naar China's praktijken om de VS technologisch voorbij te streven. Hackers worden ingezet om bedrijfsgeheimen te stelen en Amerikaanse bedrijven mogen alleen de Chinese markt op als ze technologische kennis delen. Washington redeneert nu dat jarenlange gesprekken om deze praktijken in te dammen niets hebben opgeleverd.

Amerikaanse bedrijven zijn het met de Trump-regering eens dat er een eind moet komen aan de agressieve wijze waarop China technologische vooruitgang boekt. Maar ze zijn bang dat Chinese vergeldingsmaatregelen de Amerikaanse export gaat treffen.

"We hebben een algoritme"

Robert Lighthizer, de handelsvertegenwoordiger van de VS, verzekerde het Congres dat het Witte Huis zich bewust is van mogelijke negatieve effecten voor Amerikaanse bedrijven en huishoudens. Hij en z'n staf hebben een algoritme ontwikkeld om sancties te ontwikkelen die "een maximale druk uitoefenen op China en een minimale op Amerikaanse huishoudens".

Maar critici verwijten Trump dat hij geen strategie heeft voor een handelsoorlog met China. In militaire termen wijzen ze naar de Powell-doctrine. Volgens deze stelregel moet je, met de lessen van de Vietnam-oorlog in het achterhoofd, nooit aan een conflict beginnen zonder een plan om je terug te trekken. Een handelsoorlog met China beginnen zonder vooraf duidelijke doelstellingen te formuleren zou zoiets zijn als Afghanistan binnenvallen - een moeras waar de VS al tientallen jaren in vast zit.

Lees meer