Kan de UGent Dries Van Langenhove uit de Raad Van Bestuur zetten door zijn Schild & Vrienden-voorzitterschap?

Hitlermemes, racistische opmerkingen en vrouwonvriendelijke onzin: de Facebookgroep van Schild & Vrienden komt niet goed uit de Pano-reportage die VRT over de vereniging maakte. Voorzitter Dries Van Langenhove zetelt ook in de Raad Van Bestuur van zijn alma mater, de Universiteit Gent. Maar kan de universiteit, los van de heisa, Van Langenhove ook écht uit de Raad Van Bestuur gooien? 

Na de Pano-reportage van gisterenavond staat het in de media bol van de veroordelende politici: N-VA liet weten dat er binnen de partij geen plaats is voor Schild & Vrienden-ers. Zowel oppositie als coalitie vielen over elkaar heen om zo snel mogelijk hun walging voor Schild & Vrienden uit te drukken (lees hier: niemand vindt Schild & Vrienden nog verdedigbaar). Maar aangezien Schild & Vrienden technisch gezien niet aan een partij gelieerd is, zit slechts één partij in nauwe schoentjes: de Universiteit Gent.

Want Dries Van Langenhove zit daar als studentenvertegenwoordiger in de Raad van Bestuur. Hij werd, samen met drie anderen, democratisch verkozen voor die positie. Al snel na de uitzending kwam er commentaar op die positie. Rik Van de Walle, de rector, was duidelijk. "Pano schokt mij diep. Hoewel alles kan worden gedacht, is het duidelijk dat in een rechtsstaat niet àlles kan worden gezegd of gedaan. Wat ik vanavond hoorde en zag, veroordeel ik met de grootst mogelijk nadruk. Dit is ontoelaatbaar. Ook duidelijk: dit moet onderzocht worden."

Uit de Raad van Bestuur?

De universiteit van Gent is Van Langenhove momenteel liever kwijt dan rijk, zoveel is duidelijk. Online kwam ook al snel commentaar op de reactie van Van de Walle, zelfs van binnen de UGent. Want dat Van Langenhove lid is van Schild & Vrienden, dat is al lang geen nieuws meer. Van Langenhove mocht zijn standpunten al duidelijk maken in kranten en praatprogramma's, hij verdedigde samen met wijlen met Dylan Vandersnickt regelmatig memes die vergelijkbaar zijn met diegene in Pano. De actie aan het Gravensteen dateert ook al van meer dan een half jaar geleden. Maar kan je daarom ook een democratisch verkozen vertegenwoordiger uit de Raad Van Bestuur zetten?

Dat Van Langenhove lid is van een vereniging met een ideologisch karakter, is geen reden tot uitsluiting. Aan de Universiteit Gent is een lange traditie van linkse én rechtse studentenvertegenwoordigers, daar ligt dus zeker niet het probleem. Het recht op de vrije meningsuiting geldt ook voor studentenvertegenwoordigers. Maar, zoals professor Kristiaan Versluys, hoofd Onderwijsaangelegenheden, al meegaf op Twitter, ook zij moeten zich binnen bepaalde codes begeven.

Tuchtprocedure

Versluys zegt dat het "reglement van de Universiteit Gent expliciet stelt dat een uitspraak of gedraging die blijk geeft van directe of indirecte discriminatie, voorwerp kan zijn van een tuchtprocedure". Aangezien Van Langenhove nog steeds aan de UGent studeert, valt hij ook onder dat reglement. Dat wil natuurlijk niet zeggen dat hij meteen wordt uitgesloten. Het wil gewoon zeggen dat er bij beschuldigingen van discriminatie een tuchtprocedure kan opgestart worden, zoals Van de Walle ook leek te vragen in zijn eerste tweet.

Opvallend: dat wil niet zeggen dat je veroordeeld moet zijn voor racisme of dat racisme dezelfde invulling krijgt als in een wettelijke context. Daar komt nog eens bij dat er ook binnen een tuchtprocedure bewijzen moeten geleverd worden: van horen zeggen is uiteraard niet voldoende. Er is wél precedent: ex-Vlaams Blokker Roeland Raes werd na aanhoudend protest uit de Raad van Bestuur gezet, in 2001. Hij werd overigens ook door Vlaams Blok zelf uit de partij gezet wegens negationisme.

Volgens Dries Van Langenhove zijn de tweets en memes die Pano liet zien, niet van hem, hij heeft ze zelfs nog nooit gezien. "Er zou soms wel eens een meme of tweet kunnen tussenzitten die je als racistische grap zou kunnen lezen", zegt hij in Pano. Volgens VRT werden, net voor de uitzending, de berichten op 'Discord' en de gesloten Facebookgroep van Schild & Vrienden, verwijderd. Veel zal er dus van afhangen of de UGent genoegen neemt met de uitzending van Pano.

Intussen heeft collega-studentenvertegenwoordiger Patricia Kostadinov, ook gereageerd bij VRT. Zij vindt dat de universiteit van Gent "heel wat meningen tolereert. Maar zijn er geen grenzen wanneer wapens worden gepromoot onder het mom 'klaar voor de strijd'? Er moet een juridisch onderzoek gevoerd worden.”

Beerput

Dat Schild & Vrienden sowieso een vereniging met een twijfelachtig karakter was, bleek al eerder, volgens Kostadinov. "Dat er een geurtje aan is, wisten we al langer", zegt ze bij VRT. "Maar blijkbaar is de beerput dieper dan we dachten. Het is een paramilitaire vereniging die onze democratie probeert te ontwrichten. Kijk maar naar de Vlaamse Jeugdraad en naar onze universiteit.”

Daarom vindt Kostadinov dat Van Langenhove beter de eer aan zichzelf houdt. “Dries moet de eer aan zichzelf houden en uit de raad stappen. De studenten die voor hem hebben gestemd, zijn misleid", klinkt het. Van Langenhove wist bij de laatste studentenvertegenwoordigersverkiezingen zo'n 2.000 stemmen op zijn naam te krijgen, naar eigen zeggen een verdubbeling van de vorige keer.

Schild & Vrienden uit Vlaamse Jeugdraad

De Vlaamse Jeugdraad, zeg maar de politieke stem van de jeugd in Vlaanderen, werd volgens Pano gekaapt door Schild & Vrienden. Vier van de leden van de Jeugdraad zouden lid zijn van Schild & Vrienden, an sich opnieuw geen probleem. Maar volgens voorzitter Alexandra Smarandescu is een lidmaatschap van de vereniging én de Jeugdraad niet verenigbaar.

“Als er één ding is dat ik het afgelopen half jaar bij de Vlaamse jeugdraad heb geleerd, is het wel dat jongeren met uiteenlopende achtergronden, wereldbeelden of politieke voorkeur samenbrengen niet onmogelijk is. Zolang iedereen met het nodige respect aan tafel plaatsneemt. Als die houding niet strookt met je persoonlijke instelling en eventuele andere engagementen, dan strookt je persoonlijke instelling niet met de Vlaamse Jeugdraad waar ik voorzitter van ben", reageert ze op Twitter. De Vlaamse Jeugdraad ijvert, in samenspraak met minister voor Jeugd Sven Gatz (Open Vld) dan ook voor het ontslag van die leden.

“In moeilijke situaties is het aan mij om het hoofd koel te houden, naar iedereen te luisteren maar eveneens om moeilijke beslissingen nemen wanneer een sterk signaal, zoals ontslag, nodig is. Vandaag is dat nodig”, zegt Smarandescu daar nog over.

Intussen heeft Dries Van Langenhove ook zelf gereageerd op de reportage. Hij heeft het over een 'framing' van de VRT. Bekijk zijn reactie hieronder.

Newsmonkey heeft Dries Van Langenhove zelf om reactie gevraagd, hij was onbeschikbaar voor de redactie.

Lees meer