Na de "trams afschaffen"-flater: de verkiezing te vroeg voor N-VA in Gent en Anneleen Van Bossuyt?

N-VA is in veel steden een dominante factor. Maar in Gent kijken ze opnieuw aan tegen een aartsmoeilijke campagne, met een krasselende kopvrouw Anneleen Van Bossuyt. Een berekende gok van de N-VA-top, die vooral mikt op de toekomst. "Dit zijn de verkiezingen te vroeg voor Anneleen", lijkt de partijtop haar krediet te geven. Maar hoe beschadigd raakt ze? 

De N-VA en vooral lokaal boegbeeld Anneleen Van Bossuyt is vandaag voor eventjes hét gespreksonderwerp van de kiescampagne in Gent. Alleen is het misschien niet meteen de manier waarop ze gehoopt had te scoren.

Tijdens het lijsttrekkersdebat van VTM en De Morgen in De Vooruit kreeg ze immers de lachers fel op de hand, toen ze voorstelde om Gent "tramvrij" te maken. Haar redenering oogde nogal wankel: "Ik heb zelf ooit mijn voet gebroken in de tramsporen toen ik zeven maanden zwanger was.” Voor een lijsttrekker die al kampte met het imago 'niet helemaal mee te zijn met de dossiers die in de stad spelen', was het meer dan dodelijk. "Dat is nu toch geen reden", trok lijsttrekker en kandidaat-burgemeester Rudy Coddens van sp.a/Groen in de aanval. “Neen, maar om aan te tonen dat het onveilig is", verdedigde Van Bossuyt zich. "Ik denk dat iedereen die met de fiets in Gent rijdt, weet dat als het geregend heeft, dat levensgevaarlijk is, die tramsporen.”

Op de radio de schade herstellen

De volgende ochtend diende ze over te gaan tot damage control. Op radio 1 toonde ze zich gedegen. Ze legde uit dat het veeleer ging over een denkoefening om alternatieven voor trams, zoals ook trambussen, te bekijken. En dat het zeker niet de bedoeling was om het openbaar vervoer af te schaffen. Van Bossuyt was opnieuw 'on message', na het debacle van de avond voordien.

Het beeld blijft wel: een lijsttrekker die niet of nauwelijks in de race zit, en dan zodanig vreemde uitspraken doet, dat ze moet kampen met ridiculisering. Een oerdegelijk Europees parlementslid, dat zegt vriend en vijand. Iemand die het op de radio nog wel kan uitleggen. Maar zet haar in de Vooruit op een podium, en ze raakt van streek als ze hoongelach ontvangt. Lokale dossiers als mobiliteit heeft ze niet genoeg in de vingers om communicatierampen als 'het tramincident' te vermijden. De moordkuil van de lokale Gentse politiek is op dat vlak ongenadig.

De moordkuil van N-VA-Gent

En laat de N-VA-afdeling nu al geen pretje zijn. Toen Van Bossuyt in januari 2018 van stal gehaald werd, en zelfs haven en goed verkocht om in Gent te komen wonen van Melle, leek het een gouden zet. Siegfried Backe had in 2012 z'n partij wel naar 17 procent getild, en meer dan 8.300 voorkeurstemmen gehaald. Maar Bracke stootte tegelijk ook een pak mensen af. Tegelijk lostte N-VA-voorzitter Bart De Wever een federaal probleem op door de niet-functionerende staatssecretaris Elke Sleurs te vervangen door Zuhal Demir. Meteen mocht Sleurs de Gentse kopvrouw worden.

Maar tussen Sleurs en Bracke was in de afgelopen jaren de wederzijdse afkeer langzaam maar zeker opgebouwd. Sleurs deelde daarbij en plein public haar diagnose "als arts" dat de kamervoorzitter het profiel van "een psychopaat" bezat. Om maar te zeggen: de sfeer was meer dan ijzig. Uiteindelijk stapte Sleurs op als lijsttrekker en schoof Van Bossuyt in.

Met enig realisme vanwege de N-VA-top startte ze aan de taak. Het heette een "absolute wissel op de toekomst" te zijn, waarbij "het meer dan waarschijnlijk een verkiezing te vroeg wordt voor Anneleen." Om maar te zeggen: men ging er op het N-VA-hoofdkwartier nu ook niet meteen van uit dat de Gentse sjerp binnen handbereik lag.

Van het Europees parlement naar de Kouter

Maar de switch van de gangen van het Europese parlement, waar dossiers moeten worden gevreten, naar de Kouter en Veldstraat, waar de Gentse straatgevechten plaatsvinden, blijkt groter dan gedacht voor Van Bossuyt. Bovendien wordt N-VA helemaal fijngemalen in een strijd op het scherp van de snee tussen een links blok, en een centrum-rechtse kandidaat: Mathias De Clercq. Die heeft zichzelf handig tot voorwerp van de strijd gemaakt, waarbij de N-VA slechts een randverschijnsel lijkt.

En zo dreigt de 'verkiezing te vroeg' voor Van Bossuyt misschien wel een ware vernedering te worden. Het moment in de Vooruit, waarop een hele zaal (die weliswaar niet haar natuurlijk kiespubliek is) aan het lachen gaat, moet pijn gedaan hebben. De megafoon van social media, die de quote gretig uitlichtte deed de rest. Het is nu zaak voor N-VA om de schade te beperken. Want anders wordt de "verkiezing te vroeg" misschien wel eerder dan het begin, al het einde van de lokale ambities voor Van Bossuyt.

Lees meer