Eerste conclusies: Groen én Vlaams Belang staan op winst

Het zijn gemeenteraadsverkiezingen, dus is het moeilijk om een algemeen beeld te krijgen. Maar uit de eerste scores blijkt dat twee partijen op het uiteinde van het politieke spectrum, Groen en Vlaams Belang de grote winnaars lijken te worden. Alleen: de meest cruciale steden blijven in dezelfde handen, van zittende burgemeester.

Twee trends die in de peilingen ook al te zien waren, bevestigen zich op deze verkiezingsavond: zowel Groen als Vlaams Belang scoren.

Voor Groen is dit een belangrijke opstap naar mei 2019, wanneer ze een ultieme aanval doen om de grootste linkse partij in Vlaanderen te worden. Een inplanting in meer lokaal Vlaanderen, buiten de steden, is voor Groen uiterst belangrijk. En alles wijst erop dat ze ook in veel gemeenten een stap vooruit zetten. Ook in Antwerpen en Gent lijkt forse winst onafwendbaar, waardoor Groen wel degelijk de grote sprong voorwaarts maakt.

Aan de andere kant van het landschap is er Vlaams Belang, dat opnieuw op heel veel plekken de neus aan het venster steekt. Ook daar zijn de meer landelijke gemeenten van belang: als de partij van Tom Van Grieken ook scoort op dat soort plekken met een programma dat zich focust op migratie en anti-islam, wil dat zeggen dat ze opnieuw erg goede kaarten in handen heeft om in mei volgend jaar fors vooruit te gaan.

Burgemeesters blijven zitten

Verder valt één grote trend op: de meest symbolische en grote steden blijven allemaal in handen van de zittende burgemeesters. Enkel Renaat Landuyt, die expliciet niet onder de vlag van sp.a opkwam, valt uit de boot, en verliest zijn sjerp aan Dirk De fauw van CD&V. Maar voor Bart Somers (Open Vld) in Mechelen, Vincent Van Quickenborne (Open Vld) in Kortrijk, maar ook Christophe D'Haese (N-VA) in Aalst, of Lieven De Handschutter (N-VA) in Sint-Niklaas is er een stevige bevestiging.

Wim Dries (CD&V) in Genk en Johan Vande Lanotte (sp.a) in Oostende verliezen allebei fors, maar blijven de grootste en de burgemeester. Al is dat in Oostende misschien nog een vraag: uitdager Bart Tommelein (Open Vld) haalt er meer voorkeurstemmen. En in Genk is Zuhal Demir (N-VA) ook wel de grote winnaar.

Klappen bij de anderen?

Overigens is dat bij N-VA een vast beeld: de kopstukken scoren, elders zakt de partij wel weg. Theo Francken (N-VA) en Jan Jambon (N-VA) halen goede scores, net zoals ook Steven Vandeput (N-VA). Die maakt van N-VA in Hasselt de grootste.

Stevige verliezer lijkt de sp.a, die op links Groen moet laten gaan. Maar tegelijk zijn er lichtpuntjes: de sp.a verliest enkel de sjerp in Brugge. In Leuven lijkt Mohamed Ridouani (sp.a) de sjerp te kunnen claimen. En in Oostende zal het spannend zijn, maar zal Johan Vande Lanotte (sp.a) z'n vel kunnen redden. In Gent krijgt de sp.a ook een oplawaai, en dreigt een moeilijke coalitievorming.

Voor CD&V geldt een relatief stabiel beeld: zeker in de landelijke gemeenten scoort de partij goed. De kopstukken scoren minder goed. In Leopoldsburg blijft Wouter Beke (CD&V) nipt de grootste, Koen Geens (CD&V) en ook Joke Schauvliege (CD&V) breken geen potten. Pieter De Crem haalt in Aalter opnieuw een forse ruime meerderheid.

Open Vld tenslotte scoort niet slecht met Mechelen en Kortrijk, maar er is vooral nog onduidelijkheid over twee andere steden: Gent en Oostende. Nochtans had Open Vld-voorzitter Gwendolyn Rutten gehoopt op twee extra burgemeesters in de steden, die kansen zijn op dit moment niet groot.

Lees meer