Francken overleeft kruisverhoor in de Kamer, maar Maggie De Block heeft nog munitie op zak

Theo Francken (N-VA) verscheen zonder spanningsboog in de Kamer: hij is niet langer staatssecretaris, hij kon dus moeilijk nog eens ontslagen worden. Dat maakte het kruisverhoor door zijn collega-kamerleden wat vreemd. Mogelijks brengt zijn opvolger, Maggie De Block (Open Vld) Francken wel nog in problemen: zij heeft een administratief onderzoek laten voeren.

Een tijger zonder tanden bijt moeilijk. Dat was een beetje het verhaal van de Kamer, waarin een vreemd precedent plaats vond: een kamerlid die zich als getuige aanbiedt om gehoord te worden door z'n collega's, over z'n voormalige rol als staatssecretaris. Dat leverde best wel verhaal hete standjes op, maar nooit kwam Francken echt in de problemen. Omdat dat technisch gezien gewoon niet kan: hij kan moeilijk twee keer opzij gaan. Door de val van Michel I was de angel dus helemaal uit het kruisverhoor.

Waarom was Francken dan wel gekomen? Omdat het hele schandaal natuurlijk een stevige smet op z'n blazoen is, omdat hij ergens de gelegenheid wilde aangrijpen om zichzelf te verdedigen en wit te wassen. Want, hij bleef z'n beleid om met humanitaire visa te werken en "mensenlevens te redden", met hand en tand verdedigen. Ook het feit dat hij met tussenpersonen werkte, die hem lijsten gaven van wie gered kon worden, bleef hij verdedingen. "Ik had alleen die mensen aan een politiescreening moeten onderwerpen. Niet dat dat iets zou opgeleverd hebben, maar dan had ik me politiek ingedekt", stelde Francken iets te cynisch.

Met een van die tussenpersonen, Melikan Kucam, ging het grondig mis. Het parket verdenkt de man van mensensmokkel en bendevorming: hij zou duizenden euro's per humanitair visum aan smeergeld hebben opgestreken bij het evacueren van christenen uit Syrië. Kucam is lid van de N-VA, en zat in de Mechelse gemeenteraad voor hen. Hij is in afwachting van het resultaat van het gerechtelijk onderzoek door zijn partij geschorst. "Het lijkt erop dat mijn vertrouwen op een schaamteloze manier geschaad is als de aantijgingen kloppen", zo maakte Francken zich er van af.

"Wat als dit Laurette Onkelinx was geweest?"

"Moest dit door Laurette Onkelinx (PS) gebeurd zijn, wat zou u dan verklaard hebben", schoot Barbara Pas (Vlaams Belang) met scherp. "Die zou geen christenen gered hebben", zo beet Francken fel van zich af. Het was opvallend hoe heftig de voormalige staatssecretaris zich verzette, dat zou hij later op de dag ook in de studio's van Terzake opnieuw doen.

Daarbij wilde hij ook niet weten van de link tussen Kucam en een nieuw groot onderzoek van de politie in Antwerpen, waar een hele bende oosterse christenen opgerold werd. Ook daarin viel de naam van Kucam. En er dook een foto op waarbij Kucam, een opgepakt bendelid en burgemeester Bart De Wever (N-VA) samen op poseerden. Onder meer Hendrik Vuye gaf daarover scherpe kritiek: "Het begint in Antwerpen te lijken op Gotham City, je weet niet meer goed wie de goeien en wie de slechten zijn."

Maar in Terzake herhaalde Francken tot drie keer toe "dat Kucam in dat onderzoek naar de bende in Antwerpen niet verdacht is", en dat beide zaken niets met elkaar te maken hebben.

Nu de hoorzittingen, en ook de stevige sessie op Terzake, zijn afgerond, is Francken nog niet helemaal verlost van het dossier. Er is nog het gerechtelijk onderzoek, dat lijkt politiek minder gevaarlijk. Maar er is vooral nog het administratieve onderzoek dat huidige minister van Asiel en Migratie Maggie De Block (Open Vld) beval over de zaak.

Dat komt De Block binnen twee weken voorstellen in de Kamer. In de wandelgangen is te horen dat dat toch nog straffe resultaten zal opleveren. Het maakt Francken toch nog kwetsbaar. Want zijn verdedigen was op één punt een beetje vreemd: hij gaat met alle macht achter z'n gevoerde beleid staan met de humanitaire visa. Maar tegelijk kwam hij gisteren ook met een lijst aanbevelingen, waarin de VN dan weer wél een rol krijgt. Dus het was perfect, maar het kan toch beter?

Lees meer