Alcoholexperiment op apen: drinken als jonge volwassene zorgt voor tragere hersengroei

Wetenschappers hebben de effecten van alcoholgebruik op aapjes bestudeerd. Makaken die vanaf hun adolescentie alcohol dronken, hadden later een tragere hersenontwikkeling. Het had vooral invloed op hun motorische en sensorische skills, zelfs zonder dat er verzwarende factoren optraden zoals druggebruik en instabiele eetpatronen. Onrustwekkende bevindingen, want ook gematigd alcoholgebruik blijkt slecht te zijn voor onze grijze massa.

Wanneer we na een lastige puberteit pas de volwassenheid induiken, beginnen onze hersenen aan de laatste stadia van hun ontwikkelingsproces. Dat is ook het moment waarop heel wat mensen zwaar beginnen te drinken en sommigen zich zelfs aan bingedrinken wagen.

In 2017 belandden in ons land nog 2.334 jongeren tussen 12 en 17 jaar in het ziekenhuis doordat ze te veel hadden gedronken. In de leeftijdscategorie tussen 18 en 29 jaar nam het alcoholmisbruik toe met ruim twee procent op een jaar tijd, van 11.325 naar 11.554 gevallen. Experten spraken van alarmerende cijfers.

Tot de gevaren van overmatig alcoholgebruik behoren onder andere geheugenverlies en veranderingen en vertragingen in de hersenontwikkeling.

(Het is bewezen: samen alcohol drinken is goed voor de vriendschap.)

22 uur per dag alcohol

Amerikaanse onderzoekers wilden nagaan wat het effect van alcohol op de hersenen van tieners is. Hun resultaten werden gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift eNeuro. Ze voerden hun onderzoek uit op 71 makaak-aapjes in het National Primate Research Center in de Amerikaanse staat Oregon.

De onderzoekers gaven de dieren 22 uur per dag onbeperkte toegang tot alcohol en water. Het team onderzocht de hersenen van de apen aan het begin van de studie voordat er alcohol geconsumeerd was, na zes maanden en na twaalf maanden. Er werden ook bloedstalen afgenomen bij de dieren.

(Nieuwe richtlijn alcohol: zoveel glazen mag je drinken per week.)

Impact op motorische en sensorische skills

Van de onderzoeksresultaten zou je vanzelf helemaal poepeloere worden. De aapjes die zwaar dronken, het equivalent van ongeveer vier biertjes per dag, hadden een verminderde hersengroei van 0,25 milliliter per jaar voor elke gram alcohol die ze consumeerden per kilogram van hun eigen lichaamsgewicht.

Dieren met een gematigde alcoholconsumptie hadden een verminderde groei van de witte stof in het centraal zenuwstelsel en de subcorticale gebieden in de hersenen, die een rol spelen bij de ontwikkeling van motorische en sensorische skills.

(Dit gebeurt met je lichaam als je even stopt met alcohol drinken.)

Hersenontwikkeling vertraagt

De onderzoekers hopen dat hun bevindingen toekomstige wetenschappers zullen aanzetten om de effecten van alcoholgebruik verder te bestuderen bij menselijke tieners. Ook vragen ze zich af of overmatig drankgebruik op die jonge leeftijd mensen meer kwetsbaar maakt om in hun latere leven een alcoholprobleem of zelfs -verslaving te ontwikkelen.

"Dit onderzoek toont opnieuw aan dat alcohol drinken vanaf het einde van de puberteit een invloed kan hebben op de normale hersenontwikkeling", zegt co-auteur Christopher D. Kroenke aan het Amerikaanse tijdschrift Newsweek. "Het is al langer geweten dat alcoholgebruik de omvang van de hersenen verkleint bij chronische alcoholici. Onze studie bewijst dat alcohol drinken op zichzelf al de groei van de hersenen vertraagt zonder verzwarende factoren zoals druggebruik en instabiele eetpatronen."

(We zuipen ons dood: 1 op 20 sterfgevallen wereldwijd aan alcohol te wijten.)

Impact op volwassen verantwoordelijkheden?

"In onze studie gaan we na hoe verschillende regio's in de hersenen verschillend reageren op dagelijks alcoholgebruik. Deze informatie kan ons helpen om te begrijpen welke hersencellen, circuits en ontwikkelingsprocessen specifiek beïnvloed worden door alcoholconsumptie. Deze details kunnen uiterst belangrijk zijn voor preventieve en oplossende strategieën om alcoholgerelateerde schade te verminderen", klinkt het verder.

Tatiana Shnitko, de hoofdonderzoekster van deze paper, wijst er in Newsweek nog eens op dat overmatig drinken als jonge volwassene erg gevaarlijk kan zijn: "Dit is de leeftijd waarop de hersenen afgestemd worden om met volwassen verantwoordelijkheden om te gaan. De vraag is of alcoholgebruik op deze leeftijd een impact heeft op het leervermogen van individuen tijdens hun hele leven."

(Erger dan de Russen ondertussen: in India zijn ze zich letterlijk en figuurlijk aan het doodzuipen.)

"Ook gematigd alcoholgebruik is schadelijk"

Vorig jaar kwam er nog een andere studie uit in het wetenschappelijk tijdschrift Alcohol waarin geconcludeerd werd dat alcohol drinken tijdens de tienerjaren een negatief effect kan hebben op het metabolisme van een individu.

De onderzoekers ondervonden dat zelfs met mate drinken een negatieve invloed kan hebben op hoe je lichaam omgaat met energie. Er werd ook geconcludeerd dat tieners met een 'normaal' alcoholgebruik een lagere mate van grijze stof in de hersenen hadden dan tieners die helemaal niet dronken.

(Onze Euro-dranklijst: waar in Europa betaal je het meest/minst voor een fles Bacardi?)

Lees meer