Left Right
scrollTop top

COP 26: waarom de klimaatconferentie in Glasgow zo’n moeilijke affaire wordt


© Isopix

Naar verwachting zullen deze maand ongeveer 25.000 mensen naar Glasgow reizen voor de jaarlijkse bijeenkomst van United Nations Framework Convention on Climate Change (UNFCCC). Dit zal de 26e klimaatconferentie zijn (vandaar de naam COP26), en alle 197 staten die deel uitmaken van het UNFCCC zouden in principe vertegenwoordigd zijn. Waar zullen de onderhandelaars in Glasgow over debatteren? En waarom wordt dat geen makkie?

In een jaar dat geteisterd werd door catastrofale overstromingen, bosbranden en hittegolven, is de noodzaak om op te treden tegen klimaatverandering nog nooit zo urgent geweest.

Als gastheer van COP26 heeft het Verenigd Koninkrijk de aanwezigen opgeroepen om ambitieuzere emissiereductiedoelstellingen voor 2030 in te dienen die de wereld zullen helpen om tegen het midden van de eeuw netto nul-uitstoot te bereiken, om hun bijdragen aan klimaatadaptatie- en mitigatiefondsen te verhogen en de regels af te spreken die zouden gelden voor de uitvoering van het klimaatakkoord van Parijs uit 2015.

Deze ronde van de VN-klimaatbesprekingen zou oorspronkelijk in 2020 plaatsvinden, maar werd uitgesteld vanwege de pandemie. Rondom de belangrijkste gesprekken, van 31 oktober tot 12 november 2021, zal de grootste stad van Schotland een reeks bijeenkomsten en evenementen organiseren tussen wereldleiders, wetenschappers en maatschappelijke organisaties.

Veel van de problemen die op tafel liggen, zijn onopgelost gebleven sinds het sluiten van de historische Overeenkomst van Parijs. Dat akkoord verplichtte de meeste landen van de wereld om te proberen de opwarming van de aarde te beperken tot ruim onder de 2°C en te streven naar 1,5°C.

Artikel 6 en artikel 8. En dan is er de kwestie van 100 miljard

Een aanhoudende bron van onenigheid is hoe internationale koolstofmarkten zouden moeten werken – artikel 6 van de Overeenkomst van Parijs. Deze markten zouden landen in staat stellen kredieten te ontvangen voor het verminderen van emissies boven hun doelstellingen, die vervolgens zouden kunnen worden verkocht aan landen die moeite hebben om hun eigen verplichtingen na te komen.

Het implementeren van koolstofmarkten is erg moeilijk. Ontwikkelingslanden maken zich zorgen dat deze markten de rijke landen in staat zullen stellen pijnlijke emissiereducties in hun eigen land te vermijden, terwijl ze marginale bijdragen leveren om de emissies in het buitenland te verminderen door kredieten te kopen. Door oude kredieten over te dragen die zijn verzameld onder het vorige systeem van het Kyoto-protocol van 1997, kunnen opkomende economieën zoals Brazilië en India, en koolstofintensieve economieën zoals Australië en Rusland, zonder veel extra inspanningen toekomstige reductiedoelstellingen halen. Dit druist in tegen de geest van het Akkoord van Parijs om de ambitie op termijn te vergroten.

Er worden ook moeizame onderhandelingen verwacht over de manier waarop armere landen kunnen worden ondersteund om zich duurzaam te ontwikkelen. Het Akkoord van Parijs erkende de existentiële bedreigingen voor klimaatkwetsbare landen door toenemende overstromingen en droogtes. De bepalingen inzake verlies en schade in artikel 8 van het Akkoord van Parijs beloven armere landen technische en financiële bijstand, maar hoe deze in de praktijk moeten worden gebracht, blijft onduidelijk.

Een andere omstreden kwestie is de jaarlijkse levering van 100 miljard dollar aan klimaatfinanciering. Ontwikkelingslanden hebben dit geld nodig om een ​​groene transitie op gang te brengen, maar rijke landen hebben het consequent niet verstrekt op het niveau dat al in 2010 was afgesproken. Hoewel de recente aankondiging van president Biden om de Amerikaanse bijdragen te verdubbelen andere grote economieën zou kunnen mobiliseren, blijft er een aanzienlijk tekort.

De pandemie en een hoop internationale spanningen

De lijst met problemen voor klimaatdiplomaten op COP26 is lang en er staat veel op het spel. Maar de grootste complicaties kunnen voortvloeien uit de context waarin de onderhandelingen plaatsvinden: de pandemie. Delegaties uit arme landen hebben gewaarschuwd dat een gebrek aan vaccins en hoge reiskosten het moeilijk maken om naar de klimaatbesprekingen te reizen.

COP26 komt ook op een moment dat de internationale betrekkingen gespannen zijn. De gevolgen van de Brexit blijven de sfeer tussen het VK en de EU vergiftigen. De VS en China, die goed zijn voor meer dan 40 procent van de wereldwijde uitstoot, zijn verwikkeld in een patstelling in de Zuid-Chinese Zee. Het onlangs onderhandelde AUKUS-veiligheidspartnerschap tussen Australië, het VK en de VS, dat een tegenwicht wil bieden aan de Chinese macht in de regio Azië-Pacific en de Fransen woedend heeft gemaakt, zou ook de hoop op samenwerking op COP26 kunnen dempen.

Grootste obstakels liggen niet in Glasgow

Misschien ligt het grootste obstakel voor vooruitgang niet in Glasgow, maar in de hoofdsteden van elk land. Elk land voert een binnenlandse strijd die de internationale geloofwaardigheid van COP26 zal bepalen. Nationale terugtrekking uit de UNFCCC is al eerder gebeurd. Het vertrek van Canada uit het Kyoto-protocol in 2011 en het tijdelijke vertrek van de VS uit de Overeenkomst van Parijs in 2017 hadden binnenlandse oorzaken, en de binnenlandse politiek is lange tijd de beslissende factor geweest voor de klimaattoezeggingen van een land op COP-vergaderingen.

Het raamwerk van de Overeenkomst van Parijs erkent dit door regeringen toe te staan ​​klimaattoezeggingen te doen die van land tot land kunnen verschillen, zolang de nationale klimaatactie in de loop van de tijd in ambitie toeneemt. Maar een VN-rapport uit 2020 wees uit dat de huidige toezeggingen van de regering de wereld op het spoor zetten voor een opwarming van 3°C.

Toch is er hoop. Hoewel veel regeringsvoorstellen loze woorden dreigen te zijn, bieden de laatste piek in de Europese gasprijzen en de recente brandstoftekorten in het VK een stimulans voor sommige regeringen, waaronder het VK als COP-gastheer, om elementen van hun groene groeistrategieën te versnellen.

(kg)


Deze artikelen kunnen u misschien ook interesseren…