N-VA herbeleeft de nachtmerrie van 2014: gepakt op de sociale flank

N-VA herbeleeft de nachtmerrie van 2014: gepakt op de sociale flank

Met enige vorm van gretigheid storten verschillende partijen en opiniemakers zich op de N-VA. De reden: een debat met sp.a-voorzitter John Crombez waarin Bart De Wever (N-VA) na flink aandringen moest toegeven dat zijn partij de pensioenleeftijd geleidelijk wil laten stijgen. De partij ziet de film van 2014 voor de ogen afrollen, en herbeleeft wat het toen meemaakte: communicatie die te hard gaat over sociale dossier, en cash betaald wordt.

Flashback naar 2014: in een miezerig zaaltje van hotel Serwir in Sint-Niklaas trotseren Jan Jambon (N-VA) en Bart De Wever (N-VA) de pers. Jambon moet er serieus corrigeren, want een opvallend interview in Het Nieuwsblad liegt er niet om en heeft veel schade veroorzaakt. “Werkloze moet eerste huis verkopen voor hij leefloon krijgt”, zo citeert de krant het N-VA-boegbeeld. De andere partijen, CD&V op kop, hakken keihard in op de uitspraak van Jambon, die geflankeerd door De Wever moet uitleggen dat dit niet is wat de N-VA bedoeld heeft: “Als ik de indruk gewekt heb, dat je je eerste woning zou moeten verkopen voor je een leefloon kan krijgen, dan was dat fout. Dan neem ik die woorden volledig terug.”

Na de verkiezingen van 2014 maakt de N-VA er een harde analyse over: het ‘harde’ imago van N-VA op sociale zaken heeft ervoor gezorgd dat een pak, eerder oudere en economisch minder krachtige kiezers, in laatste rechte lijn afgehaakt hebben. Anders waren percentages die nog feller ruim boven de dertig procent gingen mogelijk geweest.

Vandaag moet de N-VA opnieuw alle zeilen bijzetten om de sociale flank van de partij af te schermen. Want wat één eerder onschuldig zinnetje over de pensioenen leek te zijn in het partijprogramma van N-VA, veroorzaakt nu veel schade. Met ‘dank’ aan John Crombez, die zichzelf opvallend goed in een debat met De Wever weerde op Terzake, en op een bepaald ogenblik de ‘truc met het papier’ bovenhaalde: uit z’n vestzak ostentatief een stukje tekst van het partijprogramma van N-VA haalde en daaruit het fameuze zinnetje citeerde.

“Een cruciale voorwaarde om de betaalbaarheid van onze pensioenen te behouden, en zo de solidariteit met de jonge generaties te vrijwaren, is dat de wettelijke pensioenleeftijd de levensverwachting volgt”, zo stelde John Crombez. Een paar seconden lang wist De Wever niet helemaal waar het over ging. Het gevolg was groot: het gaat ondertussen al bijna twee dagen over dat debat, zowat alle andere voorzitters sprongen erop, met de boodschap dat zij de pensioenleeftijd niet verder willen doen stijgen.

vrt

Gestuntel bij Francken en Spooren

Vanuit de eigen partij hielpen een aantal cruciale spelers ook niet om de pensioendiscussie weg te krijgen van de partij. Eerst was er Theo Francken, die op Twitter keihard in de aanval ging. “Wij gaan de pensioenleeftijd NIET verder verhogen. NIET.” Uiteraard was dat niet wat er in het programma van de partij stond. De tweet zette dus onnodig het beeld van de flipfloppers, de partij die niet eerlijk is.

Ook Kamerlid Jan Spooren, de pensioenspecialist van de partij, vond het nodig zichzelf interessant te maken in het debat. “Puur electoraal gezien was het misschien beter geweest om hierover te zwijgen”, gaf hij als quote aan De Standaard. Dat deed het beeld ontstaan alsof de N-VA het onder de mat wilde vegen, en liever niet helder en duidelijk wilde communiceerde.

Terwijl dat net was wat de N-VA-top, Bart De Wever op kop, met alle macht probeerde te zetten: het beeld alsof de N-VA wel de moed heeft om eerlijk te zijn over het pensioendebat, en te zeggen waar het op staat. In een aantal tweets, en ook op VTM, zette De Wever alle zeilen bij. “Een koppeling aan de levensverwachting is logisch volgens experts. Maar de andere partijen, die keren hun kar. Allemaal.”

Bijzonder gevoelig thema

Vraag is of deze keer de schade even groot is als in 2014. Pensioenen zijn hoe dan ook een heel gevoelig thema bij de verkiezingen, grote delen van de bevolking maken zich zorgen om de betaalbaarheid van hun pensioen. En vooral: de pensioenleeftijd die door de regering verhoogd is naar 67 jaar heeft veel kwaad bloed gezet. Nu het beeld geven dat daar nog extra tijd bijkomt zal bij veel mensen er onmogelijk ingaan.

Maar tegelijk toont de N-VA zich als een beleidspartij, die ook moeilijke boodschappen durft te vertellen, op de lange termijn dan wel. Met heel veel ‘als’ en ‘misschien’ in de zinnetjes rond die lange termijn. Want het gaat over plannen die voor na 2030 moeten gelden. En De Wever deed er op VTM alles aan om de zaak toch te sussen: “Alleen als het waar is dat een kind dat vandaag geboren wordt, gemiddeld honderd jaar zal worden, zal men misschien in de loop van de eeuw die leeftijd nog moeten aanpassen.”

De campagne blijft van het ene thema naar het ander te springen: van ecologie, over fiscaliteit, naar justitie tot nu de pensioenen. Maar de conclusies van 2014 voor N-VA waren een harde les: in het electorale pantser van De Wever en co zit duidelijk een zwakke plek. En net daar heeft John Crombez in 2019 opnieuw raak geschoten.

Gesponsorde artikelen