Plots is justitie ook een thema in de verkiezingen, met ‘dank’ aan het Antwerpse hof van beroep

Plots is justitie ook een thema in de verkiezingen, met ‘dank’ aan het Antwerpse hof van beroep

Een mediatieke moordzaak, op de jonge vrouw Julie Van Espen (23 jaar), zuigt plots alle aandacht naar zich. Justitie wordt zo een deeltje van de campagne. Want waarom liep de moordenaar van een jonge vrouw vrij rond, ook al was het een recidive verkrachter, en was hij opnieuw veroordeeld voor verkrachting? De zaak legt pijnlijk manco’s bloot bij het gerecht.

“Het is moeilijk te begrijpen dat de man vrij rondliep, maar het is niet omdat ik het niet begrijp, dat ik het niet in een rechtsstaat moet aanvaarden als minister van Justitie. Indien zou blijken dat het hoger beroep onredelijk lang heeft aangesleept, dan zou ik dat ten zeerste betreuren. Veel meer kan ik als minister niet zeggen, maar mijn bekommernis is zeer groot.”

Het was een zichtbaar aangeslagen minister van Justitie Koen Geens (CD&V) op Terzake, die meteen zichzelf als “vader van twee dochters” presenteerde, en probeerde zo empathisch mogelijk over de zaak te communiceren. Alleen, veel kon Geens niet zeggen: het was de Antwerpse beroepsrechter die de sleutel van de zaak in handen heeft gehad, niet de minister van Justitie. Politiek gezien meteen een explosieve zaak, in volle kiescampagne.

Want de vermoedelijke dader van de moord, Steve B. kreeg midden 2017 als recidivist opnieuw vier jaar cel voor verkrachting. Maar hij ging in beroep, en werd niet aangehouden. Het parket vroeg nochtans zijn onmiddellijke aanhouding, maar de rechtbank ging daar niet op in, ook al was hij voor vier jaar veroordeeld.

Waarom was de man op vrije voeten, en waarom duurde de zaak in beroep zo lang?

Twee vragen duiken nu op: ten eerste, waarom kon de man zomaar vrij rondlopen? In de eerste plaats dus omdat de rechtbank het niet nodig vond hem op te sluiten in afwachting van zijn beroep. De woordvoerder van het Antwerpse hof van beroep had op Radio 1 een uitleg klaar: “Het had gekund hem op te sluiten, maar er zijn nog wel zaken waarbij men niet tot aanhouding overgaat, zelfs bij veroordelingen tot vijf jaar”, zo stelde hij. Maar alleen: aanhouding voor zedenfeiten kan al na één jaar. Vreemd dus dat Steve B., die vier jaar kreeg, toch als vrije man de rechtbank mocht buiten wandelen.

Tweede grote vraag is waarom het zo lang moest duren voor z’n zaak in beroep dan voorkwam. Uiteindelijk zou het beroep pas voorkomen op 5 juni dit jaar. In mei 2018 werd de zaak dan uiteindelijk wel ingeleid bij het hof van beroep, in het najaar 2018 zou het dan voorkomen. Maar in november werd de zaak weer uitgesteld.

“Ja, de prioriteit van het hof van beroep gaat naar zaken waarin personen zijn aangehouden. Dat was in deze zaak niet het geval, waardoor ze geen voorrang kreeg ten opzichte van andere”, zo weet de persmagistraat nog.

Genoeg middelen? Of drie rechters per zaak in plaats van één?

En dan komt onvermijdelijk de vraag wie verantwoordelijk is voor een dergelijke trage werking. “Het kader kon niet volledig ingevuld worden, personeelstekort”, zo stelt de persmagistraat. Of in politieke taal gedecodeerd: de minister van Justitie Geens heeft niet genoeg middelen gegeven, hij krijgt de “zwarte piet” voor dit dossier.

Helaas voor het het Antwerps parket is dat wel iets te makkelijk. Want volgens een doorlichting uit 2017 van de Hoge Raad voor Justitie heeft het Antwerpse hof van beroep toch de hardnekkige gewoonte om telkens met drie rechters te zetelen, in plaats van met één rechter. Dat schrijft De Standaard vandaag. Het effect van deze reflex van het hof van beroep om aan de “oude methode” vast te houden, is uiteraard dat het veel trager gaat. Het draait dus niet alleen rond te weinig centen, want de andere hoven van beroep gebruiken veel systematischer de nieuwe methode van één rechter.

De voorzitter van het Antwerpse hof van beroep, Bruno Luyten, ging de afgelopen jaren regelmatig in de clinch met Geens, waarbij hij telkens felle kritiek uitte op het justitiebeleid. Dat deed hij onder meer over de digitalisering van Justitie, maar ook over de onderbemanning van het Antwerpse veiligheidskorps.

Gesponsorde artikelen