Grote doorbraak: wetenschappers ontdekken mogelijk leven in wolken van Venus

Venus mogelijk leven fosine
EPA

Astronomen hebben in de atmosfeer van de planeet Venus fosfine ontdekt. Dat is een chemische verbinding die op aarde enkel door bacteriën en in fabrieken gemaakt wordt. Volgens de experts wijst deze vondst op “sporen van mogelijk leven”. Niet onbelangrijk: de aanwezigheid van fosfine vormt nog geen sluitend bewijs dat er zich in de hogere atmosfeerlagen van Venus microscopisch leven bevindt.

Er werd nog nooit eerder buitenaards leven ontdekt. Of dat op onze buurplaneet Venus zal gebeuren, is nog maar zeer de vraag, maar wetenschappers hebben er alvast “sporen van mogelijk leven” ontdekt. Dat meldt het vakblad Nature Astronomy.

Astronomen beschrijven dat ze in de atmosfeer van Venus de stof fosfine aangetroffen hebben. Dat is een kleurloos gas, dat voor mensen giftig is. Fosfine wordt op aarde enkel aangemaakt door sommige bacteriën en in de chemische industrie. Astronomen zijn het er al langer over eens dat de aanwezigheid van fosfine in de atmosferen van verre planeten zou kunnen wijzen op leven.

30 graden Celsius

Al sinds we ons realiseerden dat er effectief andere planeten dan de aarde zijn, stellen wetenschappers zich de vraag of er ver van hier ook leven is of was. Dat fosfine nu op een buurplaneet opduikt, is daarom erg spannend voor astronomen.

De wolken op Venus bestaan uit in water opgelost zwavelzuur, niet erg bevorderlijk voor leven. In de hogere regionen van de planeet is het echter aangenamer vertoeven, daar is het zo’n 30 graden Celsius.

De wetenschappers stellen dat het goed mogelijk is dat bacteriën zichzelf gewapend hebben tegen het zuur en daar overleven. In augustus publiceerden dezelfde onderzoekers in het wetenschappelijk tijdschrift Astrobiology nog een artikel waarin ze in detail uit de doeken doen hoe bacteriën dat kunnen klaarspelen.

Anders dan Saturnus en Jupiter

Venus is trouwens niet de enige planeet in het zonnestelsel waar al fosfine aangetroffen werd. Ook in de atmosferen van de gasreuzen Saturnus en Jupiter troffen astronomen de stof al aan. Op gasplaneten wijst de aanwezigheid van fosfine echter niet op een mogelijk teken van leven. Daar ontstaat de stof namelijk door de hoge druk en de hoge temperaturen in de kern van zo’n planeet. Fosfine borrelt dan af en toe omhoog en komt dan in de atmosfeer van de planeten terecht. Bij kleinere, stenen planeten zoals de aarde, Venus en Mars, is dat onmogelijk.

Bovendien stellen de onderzoekers in het nieuwe artikel dat fosfine op Venus niet ontstaan is door blikseminslagen of vulkaanuitbarstingen. Dat werd eerder een tijdlang beweerd. “Geen enkel bekend chemisch proces kan de aanwezigheid van fosfine verklaren”, schrijven ze.

Niet onbelangrijk: de aanwezigheid van fosfine vormt nog geen sluitend bewijs dat er zich in de hogere atmosfeerlagen van Venus microscopisch leven bevindt.

Twee metingen

De aanwezigheid van fosfine werd ontdekt in twee onafhankelijke metingen van de planeetatmosfeer van Venus. In eerste instantie bestudeerden de onderzoekers de planeet met de James Clerk Maxwell-telescoop op Hawaï en daarna opnieuw met de krachtigere radiotelescoop ALMA in Chili. Bij beide observaties werd er fosfine aangetroffen.

Mars en ijsmanen

Eerder werd er al gezegd dat er mogelijk leven op Mars is. Onderzoekers ontdekten namelijk methaan op de rode planeet, ook een mogelijk teken van leven. Daarnaast zijn ook een aantal ijsmanen, zoals de Jupiter-maan Europa en de Saturnus-maan Enceladus, mogelijke kanshebbers voor leven.

NASA en ESA

Momenteel plannen de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA en de Europese collega ESA om onbemande sondes naar Venus te sturen. Ten vroegste volgend jaar wordt echter pas beslist of ze daar voorlopig mee doorgaan. Een mens naar Venus sturen, lijkt geen goed idee, omdat het mogelijk is dat menselijke aanwezigheid schadelijk is voor de (mogelijke) bacteriën. Het staat dus als een paal boven water dat we nog even zullen moeten wachten op een antwoord op de vraag of er buitenaards leven is (op Venus).

Gesponsorde artikelen