“Waarom vervroegen we voorzittersverkiezing niet?”: interne race zet zaken op scherp bij Open Vld

Francesco Vanderjeugd Open Vld
VRT

Bij Open Vld blijft de kandidatuur van Francesco Vanderjeugd, de Open Vld-burgemeester uit Staden, nazinderen. De jonge kracht stelt zich kandidaat, voor een race die pas volgend jaar in maart 2020 zich aandient, maar mentaal bij velen al op het bord ligt. Verschillende stemmen binnen de partij pleiten ervoor om die interne verkiezingen te vervroegen.

Een verrassing van formaat, zo mag je de kandidatuur van Francesco Vanderjeugd toch noemen. Niet meer herkozen op 26 mei, nadat hij grootmoedig z’n derde plek op de lijst had afgestaan aan Mercedes Van Volcem. De Brugse stond eerst vierde, maar Vanderjeugd had er geen probleem mee die strijdplaats voor zich te nemen. Een tikje naïef misschien, achteraf gezien. Want de kapper uit Staden verloor zo z’n zitje in het parlement.

Maar door zich kandidaat te stellen als voorzitter, haalde hij alle pers, zat hij op de radio’s en in de praatprogramma’s, en maakte hij vooral z’n punt: Open Vld is de weg kwijt en moet terug meer naar de basis luisteren.

Exit Rutten?

Gwendolyn Rutten Open Vld
VRT

Het komt hard aan, in een partij die wat worstelt met de afgelopen verkiezingen. De Vlaamse liberalen verloren bij de afgelopen verkiezingen, maar veel minder dan hun coalitiepartners N-VA of CD&V. Van een gigantische kater is geen sprake, meer het gevoel dat er “gewoon veel meer inzat”, maar dat dit op de meet niet verzilverd is.

Daarbij is sprake van een bepaalde metaalmoeheid ten opzichte van de voorzitter. Na twee termijnen is Gwendolyn Rutten (Open Vld) een van de langstzittende voorzitters. Ze leverde stabiliteit en forceerde in 2014 droomcoalities voor Open Vld, zowel op het Vlaamse als federale niveau. De term ‘mirakelvoorzitter’ werd toen geboren.

Maar in deze kiescampagne verliepen de zaken minder gelukkig. Met name haar beslissing, tegen de afspraken in, om zich te lanceren als kandidaat-premier, wordt haar door velen aangewreven. En het verwijt van Vanderjeugd, “te veel marketing, te weinig inhoud”, blijft evengoed hangen.

Bovendien wordt haar leiding als ‘best wel autoritair’ omschreven, ze regeert intern met harde hand als het moet. Ze bouwde op eigen houtje het mannenclubje om tot een partij waarbij vrouwen quasi op gelijke voet staan als het over de lijsttrekkers gaat. En als straks de ministers moeten worden aangeduid, zal geslacht opnieuw een belangrijke rol spelen bij Open Vld. Het maakt dat de top van de partij gloeiend nerveus rondloopt.

Rutten heeft daarbij de macht om straks mensen aan te duiden. Daarbij laat ze expliciet niet in haar kaarten kijken, ook niet over haar eigen positie. Ze heeft nu al een paar keer gezegd dat ze zelf niet in een regering stapt, en dat haar mandaat als voorzitter pas afloopt in maart 2020. In 2018 werd ze burgemeester van Aarschot, en dat is perfect combineerbaar met het voorzitterschap. Een ministerschap is dat niet.

Voorzittersverkiezingen

Francesco Vanderjeugd Open Vld
VRT

Dat ze straks tegenstand krijgt, leidt geen twijfel. Vanderjeugd is nu al kandidaat, en ook Bart Tommelein (Open Vld) liet al verstaan ambities te hebben. Maar het bommetje dat Vanderjeugd dropte, leidt tot verdere speculatie. Intern gonst het van de geruchten dat een vervroegde voorzittersverkiezing, meteen na de onderhandelingen, toch veel gezonder zou zijn. “Waarom nog quasi een jaar wachten? Rutten heeft haar verhaal geschreven, het is nu aan de leden om te oordelen. Dat nog nodeloos rekken heeft geen zin, vlak na de regeringsvorming moet er duidelijkheid komen”, zo licht een topper toe.

Het zou gek zijn moet Rutten zelf daarop ingaan. Tenzij natuurlijk de interne druk te hoog wordt. Maar zo lang er geen enkele duidelijkheid is over welke mogelijke coalitie Open Vld kiest, en wie straks waar terecht zal komen, beweegt er weinig tot niets. Tot dan houden de grote namen elkaar scherp in het oog, en blijft het interne steekspel duren.

“Vanaf de dag na de verkiezingen is er één focus: een goede evaluatie doen van de afgelopen vijf jaar, en de kiescampagne. Daarover start ook een ronde van de voorzitter en de kopstukken, langs de provinciale afdelingen. De eerste stop is Limburg. Maar die evaluatie goed doen, daar is een consensus”, zo reageert partijwoordvoerder Thomas Vanwing. “Er is een grote consensus binnen de partij om in alle rust in de top de onderhandelingen te laten doen.”

Gesponsorde artikelen