Bill Gates profileert zich graag als een wereldwijde leider in de strijd tegen de klimaatcrisis. Maar uit nieuwe documenten blijkt dat zijn investeringen haaks staan op zijn publieke boodschap. Ondanks beloftes om te desinvesteren uit fossiele brandstoffen, blijft de miljardair financieel verbonden aan vervuilende industrieën en controversiële bedrijven.

In 2021 kondigde Gates aan dat zijn stichting, de Bill & Melinda Gates Foundation, haar directe belangen in olie- en gasbedrijven zou afbouwen. Die aankondiging werd wereldwijd onthaald als een stap in de juiste richting. Maar uit recente documenten van de Amerikaanse belastingdienst (IRS) blijkt dat het tegendeel waar is: het belang van de stichting in fossiele brandstoffen is zelfs toegenomen.

Gates houdt vol dat hij zijn “directe investeringen” heeft afgestoten, maar die formulering laat ruimte voor interpretatie. Klimaatactivisten beschuldigen hem van semantisch spel om zichzelf vrij te pleiten, terwijl zijn geld nog steeds vloeit naar vervuilende sectoren.

Investeringen in steenkool en privégevangenissen

Ook zijn eerdere uitspraken over desinvestering in steenkool roepen vragen op. Gates verklaarde dat hij al voor 2019 afstand had genomen van deze industrie. Toch blijkt uit belastinggegevens dat hij een aanzienlijk bedrag heeft geïnvesteerd in Glencore, een bedrijf dat actief is in de handel van zowel steenkool als olie.

En het gaat verder dan enkel de klimaatimpact. Gates werd ook bekritiseerd voor zijn investeringen in privégevangenissen, ondanks de uitgesproken missie van zijn stichting om de wereldgezondheid en het welzijn van kwetsbare groepen te verbeteren. Zelf verdedigt hij die keuzes met het argument dat ze rendement opleveren voor filantropische projecten. Maar critici vinden dat winst halen uit omstreden sectoren moeilijk te rijmen valt met ethisch leiderschap.

Vervuilende levensstijl botst met klimaatboodschap

Naast zijn investeringsstrategie ligt ook Gates’ persoonlijke levensstijl onder vuur. Hij reist regelmatig met privéjets, wat zijn koolstofvoetafdruk stevig de hoogte injaagt. Dat staat in contrast met zijn oproepen voor een schonere toekomst en strengere klimaatinspanningen.

Hoewel hij zich blijft inzetten voor technologische oplossingen zoals schone energie en marktgestuurde innovaties, vinden velen dat zijn eigen gedrag die boodschap ondermijnt. Het publieke vertrouwen krijgt hierdoor een deuk.

Klimaatcrisis vraagt meer dan goede bedoelingen

De kritiek op Gates werpt een bredere vraag op: hoe effectief zijn superrijke individuen als zelfverklaarde klimaatleiders? Zijn geval toont volgens experts aan dat individuele initiatieven — hoe goedbedoeld ook — niet volstaan om systemische problemen aan te pakken.

Er is nood aan transparante regelgeving, collectieve actie en structurele verandering, eerder dan te vertrouwen op miljardairs die het klimaatprobleem tegelijk willen oplossen én eraan verdienen.