In het kort
- Als je vaak laat opblijft, heb je meer kans op een hartaanval of beroerte.
- Nachtbrakers hebben meer kans op een slechte cardiovasculaire gezondheid door een verstoorde circadiane ritme en ongezonde gewoontes.
- Door gezonde slaapgewoontes voorop te stellen, kun je de risico’s van nachtbraken flink verminderen.
Nieuw onderzoek laat zien dat mensen die vaak laat opblijven een hoger risico lopen op een hartaanval of beroerte. In het onderzoek, dat is gepubliceerd in het Journal of the American Heart Association, zijn meer dan 300.000 volwassenen onderzocht. Daaruit bleek dat ‘nachtbrakers’, mensen die graag laat naar bed gaan en later op de dag het actiefst zijn, 16 procent meer kans hebben op hart- en vaatproblemen dan vroege vogels.
Mogelijke oorzaken van verhoogd risico
Dit verhoogde risico wordt mogelijk toegeschreven aan een verstoorde circadiane ritme, een aandoening waarbij de interne biologische klok van een persoon niet synchroon loopt met de natuurlijke dag-nachtcyclus of hun dagelijkse schema. Nachtbrakers zijn ook vatbaarder voor ongezonde gedragingen die een negatieve invloed hebben op de cardiovasculaire gezondheid, zoals slechte voedingskeuzes, roken en onvoldoende slaap.
In het onderzoek werd de cardiovasculaire gezondheid beoordeeld door factoren als gewicht, cholesterolgehalte, bloedsuikerspiegel en bloeddruk te analyseren, naast gezonde voeding, regelmatige lichaamsbeweging, niet-roken en een goede slaapkwaliteit. Uit de bevindingen bleek dat nachtbrakers 79 procent vaker een slechte cardiovasculaire gezondheid hadden. Opvallend was dat het verband tussen laat slapen en een slechtere cardiovasculaire gezondheid sterker was bij vrouwen.
Beperkingen van het onderzoek
Hoewel het onderzoek waardevolle inzichten biedt, worden er ook beperkingen erkend, zoals het feit dat het gebaseerd is op zelfgerapporteerde gegevens over chronotype (voorkeur voor ochtend of avond) op één bepaald moment. Deze aanpak houdt mogelijk geen rekening met veranderingen in slaappatronen gedurende het leven van een persoon en kan leiden tot verkeerde classificaties.
Gezondheidsdeskundigen zien deze bevindingen als een routekaart voor het verbeteren van de cardiovasculaire gezondheid door middel van aanpassingen in de levensstijl. Ze wijzen erop dat nachtbrakers weliswaar vatbaar zijn voor bepaalde risico’s, maar dat het aannemen van gezondere gewoonten, zoals stoppen met roken en voldoende slaap prioriteren, deze risico’s aanzienlijk kan verminderen.
Het belang van circadiane ritmes
De studie haalt ook het belang van een sterk circadiaans ritme aan voor het algehele welzijn. Wanneer de biologische klok synchroon loopt met de 24-uursdag, geeft deze duidelijke signalen af voor essentiële lichaamsfuncties. Verstoringen van dit ritme, veroorzaakt door factoren zoals onregelmatige slaapschema’s, ploegendienst of blootstelling aan licht ’s nachts, worden in verband gebracht met een reeks gezondheidsproblemen, waaronder obesitas, hartziekten, diabetes type 2 en hoge bloeddruk.