In het kort
- Door de mens veroorzaakte klimaatverandering heeft de heetste hittegolf ooit in West-Europa aangewakkerd.
- Hoge drukgebieden houden de verzengende lucht vast en vergroten de hittebelasting in steden.
- Agressieve emissiereducties moeten verdere dodelijke crises voor de volksgezondheid voorkomen.
Uit een snelle analyse van World Weather Attribution (WWA) blijkt dat West-Europa momenteel de meest uitgebreide en intense hittegolf doormaakt die ooit is geregistreerd. Experts zeggen dat de omvang van deze hittegolf bijna ondenkbaar zou zijn geweest zonder de invloed van door de mens veroorzaakte klimaatverandering.
Uit vergelijkende gegevens blijkt dat dit huidige weerpatroon ongeveer 2 °C warmer is dan de crisis van 2003 en zo’n 3,5 °C warmer dan de historische hittegolf van 1976.
Hoe de hittekoepel werkt
Het fenomeen wordt aangedreven door een hogedruk-‘hittekoepel’ die hete lucht boven het continent vasthoudt en tegelijkertijd verzengende luchtstromen uit de Sahara naar binnen trekt.
Daardoor hebben landen als België, het VK, Spanje, Italië, Duitsland en Frankrijk te maken gehad met ongekende temperatuurpieken, waarbij sommige regio’s de 40 °C bijna bereikten.
Toenemende hittestress in stedelijke gebieden
Naast de temperatuurcijfers zelf wijst het onderzoek op een sterke toename van hittestress in de hele regio, veroorzaakt door een explosieve combinatie van hoge luchtvochtigheid en extreme hitte.
Van de 854 onderzochte stedelijke gebieden had bijna 50 procent te maken met de hoogste niveaus van seizoensgebonden hittestress ooit gemeten. Bovendien is er een opvallende toename in het aantal uitzonderlijk warme nachten ten opzichte van eerdere klimaatgebeurtenissen.
Groeiende crisis voor de volksgezondheid
Aangezien hittegolven in Europa meer levens eisen dan welke andere natuurramp dan ook, zeggen wetenschappers dat deze gebeurtenissen extreem gevaarlijk zijn. Dat werd duidelijk in 2022, toen meer dan 60.000 sterfgevallen in heel Europa in verband werden gebracht met hitte.
Om de toenemende ernst en het vaker voorkomen van dergelijke hittegolven tegen te gaan, roepen onderzoekers op tot een veel ingrijpender vermindering van de uitstoot van broeikasgassen.
