In het kort
- Luchtvervuiling is een ernstig wereldwijd probleem: slechts 14 procent van de steden wereldwijd heeft een veilige luchtkwaliteit.
- Voor meeste landen blijft het een uitdaging om aan de normen van de Wereldgezondheidsorganisatie voor luchtkwaliteit te voldoen.
- Ontbrekende gegevens en stopgezette meetprogramma’s belemmeren de inspanningen om het complexe probleem van luchtvervuiling wereldwijd volledig te begrijpen en aan te pakken.
De lucht die we inademen wordt wereldwijd steeds slechter. Volgens het nieuwste World Air Quality Report gaat de kwaliteit van de lucht in veel regio’s achteruit, vooral door menselijke activiteiten die het klimaat beïnvloeden. Denk aan bosbranden, stofstormen en extreme weersomstandigheden die versterkt worden door het gebruik van fossiele brandstoffen. Dat meldt Euronews.
De studie, gebaseerd op data uit meer dan 9.400 steden in 143 landen, toont een zorgwekkende trend: het aantal steden met ‘veilige’ lucht daalde van 17 naar 14 procent op één jaar tijd.
Slechts handvol landen haalt norm
Ook op landenniveau ziet het er niet rooskleurig uit. Wereldwijd voldoen amper 13 landen aan de richtlijnen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) voor fijnstof (PM2,5), een van de schadelijkste vormen van luchtvervuiling. Die microscopische deeltjes dringen diep door in de longen en worden gelinkt aan aandoeningen zoals hartproblemen en ademhalingsziekten.
Binnen Europa behoren enkel landen zoals Andorra, Estland en IJsland tot die selecte groep. Elders in de wereld zijn de verschillen nog groter: terwijl sommige gebieden relatief schone lucht behouden, kampen andere met extreem hoge vervuilingsniveaus. Steden in onder meer India en Pakistan blijven zwaar getroffen, met concentraties die ver boven de aanbevolen limieten liggen.
Europa toont verdeeld beeld
Europa laat een gemengd resultaat zien. In een aantal landen daalde de luchtvervuiling, maar in andere nam die net toe. Factoren zoals natuurbranden en Saharastof speelden daarbij een rol, onder meer in Zuid- en Midden-Europa.
Toch zijn er ook positieve voorbeelden. Sommige landen slagen erin vooruitgang te boeken door in te zetten op hernieuwbare energie en strengere maatregelen tegen uitstoot van verkeer en industrie. Dat bewijst dat beleid wel degelijk impact kan hebben, al blijft de vooruitgang ongelijk verdeeld.
Gebrek aan data blijft probleem
Een bijkomende uitdaging is het tekort aan betrouwbare meetgegevens. In verschillende regio’s ontbreken nauwkeurige metingen, waardoor het moeilijk wordt om luchtvervuiling correct in kaart te brengen en gericht aan te pakken.
Experts zeggen dat realtime data cruciaal is om beleidsmakers en burgers beter te informeren. Zonder die inzichten blijft het moeilijk om structurele oplossingen te ontwikkelen en de impact van klimaatverandering op luchtkwaliteit effectief te beperken.
De conclusie is duidelijk: zonder bijkomende inspanningen dreigt schone lucht voor steeds meer mensen een luxe te worden.