In het kort
- De wereldwijde markten reageerden negatief op de toespraak van president Donald Trump, waarin hij het aanhoudende conflict in het Midden-Oosten schetste.
- De Verenigde Staten en Iran blijven het oneens over het heropenen van de Straat van Hormuz en een mogelijk staakt-het-vuren.
De wereldwijde markten reageerden negatief op de toespraak van president Donald Trump op woensdagavond. Na twee dagen van stijging daalden de belangrijkste Amerikaanse indices. In zijn toespraak zei Trump dat het conflict in het Midden-Oosten waarschijnlijk nog enkele weken zal duren
Voorwaarde voor wapenstilstand blijft onveranderd
Trump herhaalde dat bondgenoten moeten helpen bij het heropenen van de Straat van Hormuz. Hij zei dat de Verenigde Staten het “moeilijke deel” al had gedaan. Ook beweerde hij dat de Iraanse president om een staakt-het-vuren had gevraagd, maar dat de VS dit pas zouden overwegen nadat de straat volledig was heropend.
Iran ontkende dat het om een staakt‑het‑vuren had gevraagd, meldt Al Jazeera op basis van een anonieme Iraanse functionaris. Ondertussen stegen de olieprijzen scherp: de Brent‑olie‑futures gingen bijna 6 procent omhoog. Trump schreef die stijging toe aan “terreuraanslagen van het Iraanse regime” op commerciële olietankers en buurlanden.
Afgenomen optimisme over vrede
De markten reageren alsof het optimisme over een mogelijk staakt‑het‑vuren tussen Washington en Teheran is verdwenen. In de Azië‑Pacific verloren de meeste beurzen de winsten van donderdag. Belangrijke indices, waaronder de Hang Seng in Hongkong, de Japanse Nikkei 225, de Zuid‑Koreaanse Kospi en de Australische S&P/ASX 200, sloten allemaal lager.
Trump vertelde daarnaast in een interview met The Telegraph dat hij overweegt de VS uit de NAVO terug te trekken. Hij noemde de NAVO een “papieren tijger”. Met deze uitspraak laat hij zien dat hij gefrustreerd is over Europese bondgenoten. Volgens hem helpen ze te weinig bij het heropenen van de Straat van Hormuz. Volgende week ontmoet hij NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte in Washington D.C.
Iran richt veilige scheepvaartcorridor in
Andere ontwikkelingen: Iran heeft ten noorden van het eiland Larak een veilige scheepvaartroute ingesteld. Daarmee houdt het de stroom van olietankers door de Straat van Hormuz effectief onder controle. Sinds het begin van de oorlog is het scheepvaartverkeer door de straat met 90 procent gedaald. Sommige schepen worden nu via Iraanse territoriale wateren bij Larak geleid. Daar worden ze gecontroleerd door de Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC) en de havenautoriteiten voordat ze verder mogen.
Volgens maritiem onderzoeksbureau Lloyd’s List Intelligence lijkt de straat hierdoor op een soort “tolhuis”. Nu Iran zijn grip op ’s werelds belangrijkste olietransportroute versterkt, groeit de bezorgdheid over mogelijke verstoringen in de energievoorziening.