In het kort

• NASA heeft de MAVEN-missie beëindigd nadat het contact met de orbiter was verbroken.
• Door ongecontroleerd ronddraaien zijn waarschijnlijk de batterijen van het ruimtevaartuig leeggelopen en zijn signalen geblokkeerd.
• Jarenlang onderzoek heeft onthuld hoe zonnewind de atmosfeer van Mars heeft weggevaagd.

NASA heeft de missie van het MAVEN-ruimtevaartuig officieel beëindigd nadat alle contact met de orbiter was verbroken. De verdwijning vond plaats op 6 december 2025, tijdens een routineperiode waarin de sonde achter Mars verdween, waardoor signalen naar de aarde werden geblokkeerd. Dat meldt CBS News.

Hoewel het ruimtevaartuig vóór de storing perfect leek te functioneren, verscheen het niet meer op de monitoren van het Deep Space Network toen het uit de schaduw van de planeet kwam.

Mislukte reddingspogingen

In een poging om het project van 582 miljoen dollar (494,7 miljoen euro) te redden, stuurden experts van het agentschap blinde commando’s om de vluchtcomputer opnieuw op te starten. Deze pogingen leverden echter geen reactie op. Mike Moreau, de projectmanager van het Goddard Space Flight Center, bevestigde dat er sinds het eerste signaalverlies geen telemetrie meer is ontvangen, wat leidde tot de formele beëindiging van de missie.

De Mars Atmosphere and Volatile Evolution (MAVEN)-missie ging in november 2013 van start. Hoewel het project oorspronkelijk bedoeld was voor een jaar, werd het meerdere keren verlengd, waardoor een ongekend onderzoek mogelijk werd naar hoe zonnewind de atmosfeer van Mars wegblaast. Dit onderzoek hielp wetenschappers te begrijpen hoe Mars evolueerde van een natte, warme omgeving naar de dorre woestijn die we vandaag de dag zien.

Belangrijkste wetenschappelijke resultaten

Een opvallende prestatie van de missie was de identificatie van “sputtering”, een proces waarbij geladen deeltjes de bovenste atmosfeer raken en neutrale deeltjes verdringen.

Shannon Curry, de hoofdonderzoeker van de Universiteit van Colorado in Boulder, merkte op dat het bevestigen van dit mechanisme cruciale aanwijzingen oplevert over atmosferisch verlies op andere planeten en exoplaneten. Daarnaast diende MAVEN als communicatieverbinding voor de rovers Perseverance en Curiosity.

Onderzoek naar de oorzaak van de storing

Om soortgelijke storingen bij toekomstige missies te voorkomen, heeft NASA in februari een commissie voor het onderzoeken van afwijkingen ingesteld. Tijdens het onderzoek hebben ingenieurs de radiowetenschappelijke gegevens bekeken en ontdekt dat de sonde was gaan draaien met een snelheid van 2,7 omwentelingen per minuut. Omdat MAVEN was ontworpen om stabiel te blijven, zodat de antenne op de aarde gericht bleef en de panelen naar de zon gericht waren, heeft dit ongecontroleerde ronddraaien waarschijnlijk de batterijen leeggetrokken en de communicatie geblokkeerd.

Hoewel de defecte orbiter nog enkele decennia rond Mars zal blijven cirkelen, heeft NASA alle pogingen om hem te redden gestaakt. Terugkijkend op de nalatenschap van de missie prees Curry de toewijding van het team en beschreef hij het project als de meest succesvolle Mars-missie in de geschiedenis.

Schrijf je hieronder in voor onze GRATIS nieuwsbrief