In het kort
- De Verenigde Staten en Israël hebben ayatollah Ali Khamenei (86) gedood bij een gerichte raketaanval in Teheran.
- De CIA en de Mossad volgden de Iraanse leider maandenlang en pasten hun aanval op het laatste moment aan.
- Met zijn dood verliest Iran in één klap zijn hoogste leider en tientallen topfiguren uit het regime.
De wereld werd zaterdagochtend opgeschrikt door bombardementen van de VS en Israël op Iran. Wat begon als een preventieve operatie tegen strategische doelwitten in Teheran, eindigde met de uitschakeling van de machtigste man van het land. Volgens verschillende internationale media was de aanval het resultaat van maandenlange voorbereiding door de Amerikaanse CIA en de Israëlische Mossad. Een vergadering bovengronds in zijn kantorencomplex werd hem uiteindelijk fataal.
Maandenlange voorbereiding
De basis voor de operatie werd gelegd tijdens de zogenoemde ‘twaalfdaagse oorlog‘ in juni 2025. Onder de naam Operation Midnight Hammer voerden Israël en de VS bombardementen uit op Iraanse installaties die gelinkt werden aan het nucleaire programma. Tegelijk verzamelden inlichtingendiensten cruciale informatie over de bewegingen van de Iraanse top.
De CIA bracht de gewoonten, schuilplaatsen en communicatiepatronen van Khamenei gedetailleerd in kaart. Ook zijn directe entourage werd geobserveerd. Via infiltranten en onderschepte communicatie kregen de Amerikanen en Israëli’s steeds beter zicht op zijn locatie. Toch bleef hij moeilijk te treffen. Vergaderingen werden vaak op het laatste moment verplaatst en hij verbleef meestal in zwaar beveiligde bunkers.
Beslissing op laatste moment
Op vrijdagavond 27 februari kantelde de situatie. Israëlische inlichtingendiensten kregen info dat Khamenei zaterdagochtend zou vergaderen in zijn kantorencomplex in de politieke wijk van Teheran. Hij zat daar niet in een ondergrondse bunker. Israël speelde die informatie meteen door aan Washington.
De VS en Israël hadden de aanval eerst ’s nachts gepland, maar pasten hun timing aan en sloegen toe om 9.40 uur lokale tijd. Volgens Amerikaanse media gaf president Donald Trump zo’n twaalf uur eerder groen licht. Vanuit een war room in Florida volgde hij samen met zijn staf de operatie. Amerikaanse en Israëlische gevechtsvliegtuigen lanceerden meerdere raketten op het Beit-e Rahbari-complex. Het gebouw liep zware schade op. Khamenei zat op dat moment samen met topadviseurs en militaire leiders in vergadering.
Regime zwaar getroffen
Niet alleen Khamenei verloor het leven bij de aanval. Ook minister van Defensie Aziz Nasirzadeh, legerchef Abdolrahim Mousavi, Revolutionaire Garde-commandant Mohammad Pakpour en veiligheidschef Ali Shamkhani kwamen daarbij om. Volgens Iraanse media stierven daarnaast nog tientallen andere kopstukken uit het regime.
Het Iraanse regime ontkende urenlang dat Khamenei was gestorven, maar bevestigde zondagochtend zelf zijn overlijden op de staatstelevisie. De autoriteiten kondigden veertig dagen nationale rouw af. President Masoud Pezeshkian noemde de aanval een historische misdaad en beloofde wraak. Door zijn dood verliest Iran zijn hoogste religieuze en politieke leider. Dat zet de machtsverhoudingen in het land zwaar onder druk en verhoogt de spanningen in de regio.