In het kort
- Een onderzoek van Supo heeft geen bewijs gevonden dat Rusland iets te maken heeft met de recente schade aan kabels in de Oostzee.
- Het publiek dacht ten onrechte dat Rusland verantwoordelijk was, waarschijnlijk omdat er Russische schepen in het gebied waren.
- Het toegenomen scheepsverkeer en het dichte netwerk van kabels in de ondiepe Oostzee dragen waarschijnlijk bij aan de toename van onopzettelijke kabelschade.
Meerdere incidenten met kabelschade in de Oostzee in de afgelopen jaren hebben in de hele regio tot bezorgdheid geleid. Na maandenlang onderzoek heeft de Finse veiligheidsdienst ‘Supo’ nieuwe bevindingen bekendgemaakt bij de Finse Suomen Kuvalehti.
Nieuwe bevindingen over kabelschade
Volgens Juha Martelius, hoofd van Supo, wijst bewijs erop dat Rusland niet verantwoordelijk was voor de kabelschade. Deze mening wordt gedeeld door inlichtingendiensten in andere landen, hoewel er geen concreet bewijs is geleverd om de incidenten definitief in verband te brengen met een specifieke actor.
De publieke opinie schreef de kabelschade vaak toe aan Russische invloed, vooral door de frequentie van de incidenten in de Finse Golf. Deze perceptie kwam voort uit verbanden die werden gelegd tussen de schade en Russische ‘schaduwvloot’-schepen die grondstoffen vervoerden vanuit havens in de buurt van Sint-Petersburg. De schepen werden tijdens hun reis waargenomen terwijl ze kilometerslang ankers over de zeebodem sleepten.
Historische context van kabelschade
Supo publiceerde deze week zijn jaarlijkse overzicht van de veiligheidssituatie en erkent daarin dat ankers in de Oostzee vaker kabels beschadigen. Toch kregen deze incidenten in de 21ste eeuw weinig aandacht in de media.
Het rapport wijst ook op het toenemende verkeer op de Oostzee vanuit verschillende landen, met bemanningen die mogelijk niet gewend zijn aan de uitdagende weersomstandigheden in de regio. Bovendien is het aantal kabels dat op de relatief ondiepe Oostzee (gemiddelde diepte van ongeveer 54 meter) is gelegd, de afgelopen jaren verdubbeld.
Strategische prioriteiten van Rusland
Ondanks de historische associatie van sabotage met Rusland, suggereert het rapport van Supo dat de incidenten in de Oostzee niet in lijn zijn met de huidige strategische prioriteiten van Rusland. De Oostzeeroute is cruciaal voor de westwaartse handel van Rusland, met name voor de olie-export die van vitaal belang is voor het in stand houden van de economie van het land en de financiering van de oorlog in Oekraïne.
Supo zegt dat het publiek de capaciteiten van Rusland misschien heeft overschat. Hoewel Rusland een geschiedenis van sabotage heeft, richt het zich nu vooral op acties die direct zijn eigen belangen ondersteunen. Het verstoren van het scheepvaartverkeer op de Oostzee past volgens de analyse van Supo niet bij deze doelstellingen.