In het kort
- Het Internationaal Olympisch Comité (IOC) blijft Russische en Wit-Russische atleten verbieden om onder hun nationale vlag te strijden. Dit gebeurt door het aanhoudende conflict in Oekraïne.
- Slechts een beperkt aantal neutrale atleten mocht meedoen aan de Olympische Winterspelen van Milaan-Cortina 2026.
- Het ROC biedt financiële compensatie aan de getroffen atleten en zoekt actief naar manieren om de volledige nationale deelname aan toekomstige wedstrijden te herstellen.
Na de Russische invasie van Oekraïne in februari 2022 ontstond er een groot geopolitiek conflict. Dit had ook gevolgen voor de sportwereld. Het Internationaal Olympisch Comité (IOC) reageerde door aan te bevelen Russische en Wit-Russische atleten uit te sluiten van internationale wedstrijden. Hierbij verwees het naar schendingen van de Olympische wapenstilstand en zorgen over het handhaven van de integriteit van de wereldwijde sport.
Strengere maatregelen tegen Rusland
Het standpunt van het IOC werd in oktober 2023 nog strenger met de schorsing van het Russisch Olympisch Comité (ROC). Dit besluit volgde nadat het ROC sportorganisaties uit door Rusland bezette regio’s van Oekraïne had opgenomen.
Volgens de IOC-regels mochten Russische en Wit-Russische atleten niet meer onder hun nationale vlag, volkslied of teamnaam meedoen. Alleen een selecte groep atleten die als neutraal werd beschouwd, mocht individueel deelnemen. Dit waren atleten die geen actieve steun voor de oorlog toonden, geen banden met het leger hadden en zich aan de antidopingregels hielden.
Beperkte deelname aan Milaan-Cortina 2026
Tijdens de Olympische Winterspelen van Milaan-Cortina 2026, die plaatsvonden van 6 tot 22 februari, deden slechts 13 Russische atleten en zeven Wit-Russen mee onder de neutrale aanduiding “AIN” in acht verschillende sporten. Dit stond in scherp contrast met eerdere Winterspelen, waar Russische delegaties uit honderden atleten bestonden.
Veel gekwalificeerde of potentieel kwalificeerbare Russische atleten mochten niet deelnemen door de beperkingen van het Internationaal Olympisch Comité (IOC). Als reactie hierop kondigde het Russisch Olympisch Comité (ROC) geldbonussen aan voor de 116 atleten die door deze beslissingen werden getroffen. Mikhail Degtyarev, de Russische minister van Sport en voorzitter van het ROC, omschreef de uitbetalingen als steun voor atleten die werden geraakt door wat hij “verraderlijke politieke beslissingen” noemde. Hij beloofde hun rechten zo nodig juridisch te verdedigen en zich in te zetten voor het herstel van volledige nationale deelname aan toekomstige wedstrijden.
Toekomst van Russische atleten
Een opvallende verschijning in het kleine Russische contingent was ski-alpinist Nikita Filippov. Hij won een zilveren medaille in de sprint voor mannen. Dit was de enige Russische medaille op de Spelen en de eerste voor een individuele neutrale atleet. Ondanks dat hij zonder nationale symbolen aan de start verscheen, kreeg Filippov toejuichingen van het publiek. Hij behaalde een zeldzame podiumplaats onder de strenge maatregelen.
Het ROC heeft het bedrag van de bonussen niet bekendgemaakt. Het IOC heeft nog geen commentaar gegeven op het compensatieplan. De beperkingen blijven van kracht voor Russische en Wit-Russische atleten. IOC-functionarissen hebben echter gesuggereerd dat ze mogelijk weer mogen meedoen bij de Olympische Zomerspelen van 2028 in Los Angeles, mits ze zich aan de Olympische principes houden.