In het kort
- Finland heeft bijna vier miljoen euro aan liquide Russische staatsmiddelen bevroren.
- Juridische claims van het Oekraïense Naftogaz liggen ten grondslag aan deze inbeslagnames.
- Rechtbanken kunnen uiteindelijk vier miljard euro aan Russische activa overdragen aan Oekraïne.
De Finse Nationale Handhavingsautoriteit heeft dit jaar bijna vier miljoen euro aan Russische staatsmiddelen bevroren. Terwijl eerdere maatregelen vooral gericht waren op onroerend goed, gaat het bij deze recente inbeslagnames om liquide middelen. Deze maatregelen vloeien voort uit juridische claims die zijn ingediend door Naftogaz, het Oekraïense staatsenergiebedrijf, en aan haar gelieerde bedrijven, als reactie op de militaire acties van Rusland in Oekraïne. Dat meldt Yle News.
Bevroren middelen voor grenssamenwerking
Het specifieke bedrag van ongeveer 3,7 miljoen euro maakte oorspronkelijk deel uit van een inmiddels beëindigd EU-initiatief voor grenssamenwerking, bedoeld om de ontwikkeling in grensregio’s te verbeteren. In dit programma, dat werd beheerd door het Finse ministerie van Werkgelegenheid en Economie, had Rusland zijn financiële bijdrage al geleverd voordat de invasie van 2022 begon. Na het uitbreken van de oorlog werd het project stopgezet en werden de middelen door het ministerie vastgehouden totdat de huidige inbeslagname plaatsvond. Deze juridische stap dient als een waarborg om te voorkomen dat de Russische staat de activa overdraagt of verkoopt, zodat de belangen van de eiser worden beschermd.
Over het algemeen is de omvang van de Finse inbeslagnames aanzienlijk. Sinds begin 2024 is meer dan 40 miljoen euro aan activa bevroren. Dit volgt op een eerdere piek eind 2022, toen uit rapporten bleek dat er binnen zes maanden na de invasie naar schatting bijna 190 miljoen euro aan Russisch eigendom in beslag was genomen.
Aanspraken op miljarden euro’s aan schadevergoeding
Naast deze preventieve bevriezingen zet Finland stappen om schadevergoeding te krijgen. De rechtbank van Helsinki heeft onlangs toestemming gegeven voor het innen van een schadevergoeding van een miljard euro, na een uitspraak in 2023 van het Permanent Hof van Arbitrage in Den Haag. Dat internationale tribunaal had Rusland veroordeeld tot het betalen van ongeveer 4,3 miljard euro voor de illegale inbeslagname van activa op de Krim in 2014.
Oleksiy Chernyshov, het hoofd van Naftogaz, zag de juridische overwinning als een belangrijke mijlpaal in de energiesector en verwachtte nog meer gunstige uitspraken. Volgens wereldwijde juridische normen zijn lidstaten verplicht om dergelijke vonnissen binnen hun eigen grenzen na te leven. Hoewel Rusland de uitspraak heeft aangevochten, zouden de Russische activa die momenteel in Finland worden aangehouden, in totaal meer dan vier miljard euro, aan Naftogaz worden overgedragen als de uitspraak definitief wordt.
