In het kort

• De wereldwijde interesse in de actualiteit neemt gestaag af.
• Jongvolwassenen vertrouwen steeds meer op sociale media en AI, ondanks een diep wantrouwen tegenover deze platforms.
• Traditionele journalistieke media behouden de hoogste mate van publieke geloofwaardigheid.

De nieuwsgierigheid van het publiek naar de actualiteit blijft afnemen. Volgens het laatste Digital News Report van het Reuters Institute en het Commissariaat voor de Media (CvdM) is het percentage Nederlanders met een sterke interesse in nieuws gedaald van 61 procent in 2018 naar 45 procent in 2026. Deze daling is niet uniek voor Nederland, maar een wereldwijd patroon dat alle leeftijdsgroepen treft, hoewel het het meest uitgesproken is onder jongeren.

Verschuiving naar sociale media

Voor de leeftijdsgroep van 18 tot 34 jaar zijn sociale media voor 33 procent van de gebruikers de belangrijkste nieuwsbron geworden, een aanzienlijke stijging ten opzichte van de 20 procent die in 2018 werd gemeld.

Deze jongvolwassenen gaan echter meestal niet bewust op zoek naar nieuws; in plaats daarvan gaan ze ervan uit dat informatie vanzelf in hun feed verschijnt. Bovendien volgt de helft van de 18- tot 24-jarigen nieuwsinfluencers of curatieaccounts, zoals het anonieme kanaal Cestmocro.

Opkomst van AI-informatieverzameling

Het gebruik van AI-chatbots voor het verzamelen van informatie neemt ook toe, hoewel het met 7 procent van de algemene volwassen bevolking nog steeds laag is. Jongere gebruikers maken vaker gebruik van deze tools (13 procent) dan 35-plussers (4 procent).

Het CvdM waarschuwt dat slechts een derde van de AI-gebruikers de aangeboden links naar de oorspronkelijke bronnen volgt, wat een risico vormt voor de zichtbaarheid van professionele journalistiek.

Vertrouwenstekort in digitale media

Er bestaat een opvallende tegenstrijdigheid wat betreft de geloofwaardigheid van deze digitale platforms. Ondanks hun toenemende populariteit vertrouwt slechts 12 procent van de mensen de informatie op sociale media, terwijl 51 procent zich zorgen maakt over de juistheid ervan. Een soortgelijk gebrek aan vertrouwen zien we bij AI-chatbots, maar het gebruik ervan blijft groeien.

Veerkracht van traditionele media

Daarentegen behouden traditionele journalistieke media een hoge mate van geloofwaardigheid. De NOS blijft het meest vertrouwde nieuwsmerk, gevolgd door RTL Nieuws en het ANP. Nationale kranten, waaronder NRC, Trouw, De Telegraaf en de Volkskrant, hebben een lichte stijging in vertrouwen gezien.

Ook regionale kranten doen het goed, waarschijnlijk omdat het lokale karakter van hun berichtgeving het voor lezers makkelijker maakt om de feiten zelf te controleren.

Schrijf je hieronder in voor onze GRATIS nieuwsbrief