In het kort
- Nederlanders hechten steeds meer waarde aan persoonlijke onafhankelijkheid door alleen te wonen of in een LAT-relatie te leven.
- De verschillen tussen mannen en vrouwen wat betreft het alleen zijn verschuiven van mannen op jonge leeftijd naar vrouwen op oudere leeftijd.
- Samenwonende partners geven aan het gelukkigst te zijn, ondanks de toename van het aantal alleenstaanden.
Uit recente gegevens van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat het alleenwonen in heel Nederland steeds vaker voorkomt. Een groter deel van de bevolking kiest voor een single-levensstijl of voor ‘living apart together’ (LAT)-regelingen, wat wijst op een maatschappelijke verschuiving waarbij persoonlijke onafhankelijkheid steeds belangrijker wordt.
Trends onder jongvolwassenen
Uit de statistieken blijkt een gestage stijging van het aantal ongehuwde personen, van 27 procent in 2013 naar 30 procent in 2025. Dit is het duidelijkst bij jongeren onder de 25, waarvan ongeveer 62 procent single is. Dit hoge percentage is waarschijnlijk te wijten aan de onzekerheid en de focus op onderwijs die typisch zijn voor de vroege volwassenheid. In deze leeftijdsgroep zijn mannen vaker single dan vrouwen, een patroon dat doorloopt tot in hun dertiger jaren. Dit verschil wordt toegeschreven aan een licht overschot aan mannen in de algemene bevolking en de veelvoorkomende neiging dat mannen in heteroseksuele relaties ouder zijn dan hun partners.
Leeftijds- en geslachtsverschillen
De demografische verschuiving keert zich om na de leeftijd van 45 jaar; vanaf dat moment zijn er meer alleenstaande vrouwen dan mannen. Deze verandering wordt vooral veroorzaakt door de nasleep van echtscheidingen; mannen vinden over het algemeen sneller een nieuwe partner dan vrouwen. Deze kloof wordt nog groter na de leeftijd van 65 en 75 jaar, omdat de langere gemiddelde levensverwachting van vrouwen leidt tot een groter aantal weduwen.
Opkomst van LAT-relaties
Daarnaast is er een toenemende voorkeur voor LAT-relaties, die is gestegen van 8 procent in 2013 naar 10 procent in 2025. Deze levensstijl is vooral populair onder gescheiden mensen: 21 procent van de gescheiden mannen en 14 procent van de gescheiden vrouwen kiest ervoor om niet samen te wonen met hun nieuwe partner.
Gevolgen voor het emotionele welzijn
Wat het emotionele welzijn betreft, heeft het CBS een duidelijk verband gevonden tussen woonsituaties en geluk. Mensen die met een partner onder één dak wonen, geven aan het meest tevreden te zijn, gevolgd door mensen in LAT-relaties. Mensen die alleen wonen, zijn over het algemeen het minst gelukkig, hoewel alleenstaande vrouwen doorgaans aangeven gelukkiger te zijn dan alleenstaande mannen.
