In het kort

• Het wetsvoorstel schrijft periodieke inkomenscontroles voor bij huurders van door de staat gesubsidieerde woningen.
• Woningaanbieders waarschuwen dat strenge controle de woonzekerheid in gevaar brengt en de administratieve kosten verhoogt.
• Voorvechters van privacy vrezen dat er beveiligingslekken ontstaan door het opzetten van grootschalige financiële databases.

Finland legt in september nieuwe wetgeving voor die uitgebreider toezicht moet invoeren op de inkomsten van huurders in door de staat gesubsidieerde woningen. Het voorgestelde kader verplicht verhuurders om regelmatig de financiële situatie van bewoners te controleren. Wie als alleenwonende meer dan 3.540 euro per maand verdient, overschrijdt volgens dat voorstel de inkomensdrempel en riskeert dat de verhuurder de huurovereenkomst opzegt. Op dit moment controleren Finse verhuurders de financiële situatie alleen bij de eerste verhuizing of wanneer iemand van woning wisselt. Dat meldt YLE News.

Weerstand van woningaanbieders

Dit initiatief stuit op hevig verzet van grote woningaanbieders, waaronder Heka uit Helsinki. Tegenstanders vinden het beleid te ver gaan en menen dat het zowel voor vastgoedbeheerders als bewoners een oneerlijke last vormt, zonder dat het noemenswaardige voordelen oplevert. Maria Aspala, hoofd van Heka, benadrukte dat zo’n controle het gevoel van woonzekerheid kan ondermijnen en huurders het gevoel kan geven dat hun privéleven constant onder de loep wordt genomen. Er bestaat ook bezorgdheid dat bewoners carrièrekansen of extra werkuren zouden kunnen vermijden om te voorkomen dat ze hun woning kwijtraken.

Administratieve en operationele risico’s

Vanuit operationeel oogpunt waarschuwt Heka dat de administratieve lasten en bijbehorende kosten aanzienlijk kunnen zijn. Bovendien denken ze dat deze onzekerheid de leegstand zou kunnen doen stijgen, wat onbedoeld de huurprijzen zou kunnen opdrijven. Op dit moment beheert Heka zo’n 55.000 woningen, met een bezettingsgraad die onlangs is gedaald tot bijna 95 procent. Ook Raimo Hätälä, CEO van Sivakka in Oulu, zette vraagtekens bij de wettigheid en haalbaarheid van verhuurders die als inkomenscontroleurs optreden.

Privacykwesties en het standpunt van de overheid

Ook voorvechters van privacy hebben zich in de discussie gemengd. De Finse ombudsman voor gegevensbescherming wijst op de gevaren van het aanleggen van grootschalige databases met persoonlijke financiële gegevens, waarbij hij het verhoogde risico op beveiligingslekken aanhaalt. Ondanks deze bezwaren blijft het Ministerie van Milieu volhouden dat deze maatregelen nodig zijn om ervoor te zorgen dat gesubsidieerde woningen voorbehouden blijven aan de meest kansarme burgers.

Gevolgen voor dure wijken

Hoe deze limieten in de praktijk uitpakken, is vooral duidelijk in dure wijken zoals het centrum van Helsinki, waar volgens schattingen van het ministerie in 2022 zo’n 7.000 huishoudens de inkomensplafonds overschreden. Sommige bewoners zeggen dat de huidige huurprijzen in gesubsidieerde gebouwen al zo hoog zijn dat de meeste huurders waarschijnlijk al boven de limieten zitten, alleen al om hun maandelijkse huur te kunnen betalen. Zo merkte een bewoner in de wijk Hermanni op dat haar huur 40 procent van haar inkomen opslokt, terwijl ze in een gebouw woont met verschillende leegstaande appartementen.

Schrijf je hieronder in voor onze GRATIS nieuwsbrief