In het kort
- Potvissen in de Middellandse Zee gebruiken verschillende ritmische ‘coda’s’ om sociale groepen te herkennen.
- Geografische scheiding zorgt ervoor dat deze regionale vocale dialecten langzaam evolueren.
- Onderzoekers hebben voor het eerst in realtime gezien hoe een nieuw dierlijk dialect ontstond.
Wetenschappers hebben duidelijke vocale variaties vastgesteld bij potvissen die in verschillende regio’s van de Middellandse Zee leven. Deze zeezoogdieren communiceren met elkaar via ‘coda’s’, ritmische reeksen van korte klikgeluiden.
Deze patronen fungeren als sociale herkenningstekens, aangezien potvissen doorgaans alleen een band opbouwen en samenwerken met anderen die het specifieke dialect van hun vocale clan delen. Dr. Luke Rendell van de Universiteit van St Andrews vergeleek dit gedrag met de menselijke neiging om makkelijker contact te maken met mensen die met een bekend accent praten.
Analyse van regionale vocale patronen
Het onderzoek richtte zich op een kleine, bedreigde populatie die waarschijnlijk zo’n 20.000 jaar geleden naar de Middellandse Zee is gemigreerd. Door geluidsgegevens te onderzoeken die tussen 2003 en 2021 waren verzameld, vergeleek het team opnames van de Balearen in het westen en de Helleense Trog in het oosten.
Hoewel beide populaties vaak vier-klik-coda’s gebruikten, verschilde de timing; walvissen in het westen gebruikten een “3+1“-patroon met een flinke pauze, terwijl die in het oosten een snellere versie van dezelfde reeks gebruikten.
De evolutie van communicatie opsporen
Deze bevindingen geven een zeldzaam kijkje in de evolutie van dierlijke communicatie. De gegevens wijzen erop dat de populatie zich oorspronkelijk in het westelijke Middellandse Zeegebied vestigde, voordat ze naar het oosten migreerde, waar hun geluiden geleidelijk veranderden.
Sommige walvissen in het oosten produceren nog steeds de westerse stijl, wat erop wijst dat er een overgang gaande is.
Inzichten in culturele divergentie
Volgens het onderzoek, gepubliceerd in Proceedings of the Royal Society B, laat dit proces zien dat de ontwikkeling van nieuwe dialecten een langzaam proces is dat een zekere mate van geografische of sociale scheiding vereist.
Dit fenomeen weerspiegelt de culturele evolutie die we zien bij menselijke talen en de gezangen van verschillende vogelsoorten. Deze ontdekking is de eerste keer dat onderzoekers het daadwerkelijke ontstaan van een nieuw dialect hebben kunnen waarnemen terwijl een subgroep zich afsplitste van een primaire populatie.
