In het kort

• Wijsheidstanden danken hun naam aan de leeftijd waarop ze doorkomen.
• Door evolutionaire veranderingen in het eetpatroon en de grootte van de kaak zijn deze derde kiezen overbodig geworden.
• Door de krappe moderne kaken moeten ze vaak operatief worden verwijderd om tandproblemen te voorkomen.

Ondanks hun naam leiden wijsheidstanden veel vaker tot dure tandheelkundige ingrepen en lichamelijk ongemak dan tot het verwerven van kennis. Veel mensen vragen zich af waarom zulke problematische tanden een naam hebben die met intelligentie wordt geassocieerd, vooral omdat ze vaak flink wat ongemak veroorzaken of operatief verwijderd moeten worden. Terwijl sommige mensen deze tanden zonder problemen doorkomen, hebben anderen last van hevige pijn en ontstekingen.

Etymologie van ‘wijsheid’

De oorsprong van de term gaat terug naar het oude Griekenland en is afgeleid van de uitdrukking “odontias sophias”. Deze naam weerspiegelt het feit dat deze specifieke kiezen meestal doorkomen tijdens de late adolescentie of vroege volwassenheid, een levensfase die traditioneel wordt geassocieerd met volwassenheid en het verwerven van wijsheid. Soortgelijke culturele interpretaties bestaan in de folklore van de Amerikaanse inheemse volkeren en de traditionele Chinese geneeskunde, waar het doorkomen van deze tanden symbool staat voor iemands overgang naar volwassenheid en het op zich nemen van grotere verantwoordelijkheden.

Evolutionair overblijfsel

Tandartsen noemen verstandskiezen ook wel “derde kiezen”. Ze komen meestal door tussen je 17de en 25ste, lang nadat de andere blijvende tanden zijn doorgebroken. Verstandskiezen zijn een overblijfsel van de menselijke evolutie. Prehistorische mensen hadden grotere kaken en aten rauw vlees, noten en taaie planten. Daarvoor hadden ze extra kauwkracht nodig.

Moderne complicaties

Toen mensen overschakelden op zachter en gekookt voedsel, werden de kaken geleidelijk kleiner. Verstandskiezen verloren daardoor hun functie. Sommige mensen ontwikkelen ze vandaag zelfs niet meer. Bij anderen is er te weinig ruimte in de kaak. Dat kan leiden tot cysten, tandvleesproblemen of schade aan naburige tanden. In veel gevallen is het daarom nodig om de verstandskiezen te trekken.

Schrijf je hieronder in voor onze GRATIS nieuwsbrief