In het kort
- De potentie van drugs en de drugshandel nemen in heel Europa toe.
- Door opioïden aangewakkerd polygebruik leidt jaarlijks tot duizenden sterfgevallen door overdoses.
- De EU-strategie geeft voorrang aan veiligheid en wetshandhaving boven volksgezondheid.
De Europese Unie kampt met een steeds complexere drugscrisis, zoals blijkt uit het Europese drugsrapport 2026 van het Europees Agentschap voor drugs en drugsverslaving (EUDA). Op basis van gegevens uit Turkije, Noorwegen en 27 EU-lidstaten constateerde het agentschap een verontrustende trend: illegale middelen zijn krachtiger geworden en makkelijker te krijgen.
Bovendien zijn de netwerken die deze goederen vervoeren complexer geworden, wat leidt tot een toename van geweldsmisdrijven rond belangrijke maritieme knooppunten zoals Hamburg, Rotterdam en Antwerpen.
Stijgende sterftecijfers
Sterfgevallen door drugsgebruik blijven een grote zorg; de EUDA meldde in 2024 ongeveer 7.600 sterfgevallen door een overdosis.
Deze tragedies worden grotendeels toegeschreven aan het gelijktijdig gebruik van meerdere middelen, waarbij opioïden worden aangewezen als de belangrijkste oorzaak van sterfte.
Strategische routekaart naar 2030
Om deze uitdagingen aan te pakken, heeft de Raad een uitgebreide strategie goedgekeurd die loopt tot 2030. Dit kader richt zich op vijf kernpijlers: veiligheid, volksgezondheid, internationale samenwerking, paraatheid en schadepreventie.
Het initiatief introduceert ook een gerichte aanpak voor havenbeveiliging en breidt de bevoegdheden van Frontex, Europol en de EUDA uit.
Kritiek en beleidszorgen
Ondanks deze maatregelen heeft het plan op weerstand gestuit. De Global Commission on Drug Policy stelt dat de EU te veel nadruk legt op politieoptreden en wetshandhaving, ten koste van de volksgezondheid en schadebeperking.
Bovendien waarschuwen ze dat het verscherpen van de beveiliging in de belangrijkste havens de drugshandel misschien niet stopt, maar juist naar andere locaties verplaatst.
JV
