In het kort
- Amsterdam krijgt kritiek op de ‘plas-kloof’. Vrouwen hebben daardoor minder toegang tot openbare toiletten dan mannen.
- De stad is van plan om te experimenteren met urinoirs voor vrouwen en permanente vrouwvriendelijke toiletten in parken om de ongelijkheid aan te pakken.
Het stadsbestuur van Amsterdam staat onder druk om de ongelijkheid in toegang tot openbare toiletten aan te pakken, vooral voor vrouwen. De zogenoemde “urineer-kloof” werd extra zichtbaar tijdens de Canal Parade van 2025, meldt NL Times. Mannen hadden daar bijna drie keer zoveel openbare urineermogelijkheden als vrouwen (588 tegenover 210).
Politieke discussie over toilettoegang
Hoewel Amsterdam de afgelopen jaren extra toiletten heeft geplaatst bij evenementen, zegt wethouder Melanie van der Horst dat een grote uitbreiding onwaarschijnlijk is. Volgens haar zijn op drukke evenementdagen de praktische en ruimtelijke grenzen in de stad bereikt.
De Volt-fractie stelde de kwestie aan de orde in de gemeenteraad en wijst erop dat mannen nog steeds makkelijker toegang hebben tot gratis toiletten. Vrouwen, senioren en mensen met een beperking hebben daarentegen vaker moeite om geschikte voorzieningen te vinden, meldt NL Times.
Experiment met vrouwvriendelijke urinoirs
Om de druk tijdens evenementen zoals Pride en WorldPride 2026 te verlagen, wil Amsterdam experimenteren met urinoirs voor vrouwen. Het doel is de doorstroming te verbeteren en wachttijden te verkorten. Daarnaast komen er in verschillende parken permanente vrouwvriendelijke toiletten.
De ongelijkheid hangt samen met het brede gebruik van openbare urinoirs in Nederlandse steden, oorspronkelijk bedoeld om wildplassen tegen te gaan. Dat heeft echter geleid tot een onevenwicht in het toiletaanbod. Urinoirs zijn meestal gratis en overal beschikbaar, terwijl vrouwen vaak moeten betalen voor toiletten bij evenementen of in horecazaken, soms enkele euro’s tijdens drukke momenten zoals Koningsdag.
Toegang tot openbare toiletten
Openbare toiletten in Amsterdam worden soms met straatborden aangeduid, maar vaak worden apps zoals HogeNood gebruikt om ze te vinden.
Politieke partijen zoals Volt, PvdA en D66 pleiten al jaren voor een eerlijkere verdeling van openbare toiletten, omdat vrouwen gemiddeld langer gebruikmaken van het toilet maar toch minder toegang hebben tot voorzieningen.