In het kort

• De migratiepatronen zijn verschoven naar Oekraïne, India en de Filipijnen.
• Finland is afhankelijk van netto-immigratie om het dalende geboortecijfer tegen te gaan.
• Nieuw overheidsbeleid is erop gericht de controles aan te scherpen via een op punten gebaseerd arbeidssysteem.

De demografische samenstelling van de mensen die naar Finland migreren, is drastisch veranderd. Terwijl Russen, Irakezen en Esten in 2019 nog de grootste immigrantengroepen vormden, wordt het huidige beeld gedomineerd door nieuwkomers uit Oekraïne, India en de Filipijnen.

Deze veranderingen zijn grotendeels te wijten aan de wereldwijde pandemie en de Russische invasie van Oekraïne in 2022. Ondertussen is het politieke klimaat verschoven naar strengere immigratiecontroles na de vorming in 2023 van een rechtse regering onder leiding van premier Petteri Orpo.

Toename van Aziatische migratie

Volgens Markus Rapo van Statistics Finland is er sinds 2020 een opvallende stijging in de migratie vanuit Azië. Uit de gegevens blijkt dat het aantal nieuwkomers uit Aziatische landen is gestegen van zo’n 3.500 begin 2019 naar bijna 8.000 in de afgelopen jaren, hoewel het tempo in 2024 iets is afgevlakt.

Om in de behoefte aan arbeidskrachten te voorzien, onderzoekt de Finse regering momenteel de invoering van een puntensysteem voor arbeidsmigratie, vergelijkbaar met modellen die in Australië en Canada worden gebruikt.

Gevolgen van het conflict in Oekraïne

Het conflict in Oekraïne heeft de recente statistieken flink beïnvloed. Dankzij wetten voor tijdelijke bescherming, waardoor Oekraïners binnen de EU mogen werken en toegang hebben tot sociale voorzieningen, zijn er in de eerste vijf maanden van dit jaar zo’n 2.400 Oekraïners naar Finland gekomen – bijna evenveel als de 2.600 Finse burgers die naar huis zijn teruggekeerd. Omgekeerd heeft de oorlog de migratie vanuit Rusland afgeremd, vooral nadat Finland in 2023 zijn grens sloot om te voorkomen dat Moskou migratie zou misbruiken.

De totale bevolking van Finland is licht gedaald, tot iets meer dan 5,65 miljoen in mei. Deze daling is het gevolg van een ‘natuurlijke afname’, waarbij het aantal sterfgevallen consequent hoger ligt dan het aantal geboorten – een trend die al sinds 2016 zichtbaar is door lage vruchtbaarheidscijfers en een vergrijzende samenleving. Deze demografische onbalans, ook wel de duurzaamheidskloof genoemd, vormt een bedreiging voor de levensvatbaarheid op lange termijn van de gezondheidszorg en de sociale zekerheid.

Statistische afwijkingen en emigratie

Recente gegevens lieten ook een verdachte piek zien in het aantal vertrekken naar Estland, maar Rapo maakte duidelijk dat dit slechts een statistische correctie was. Een gezamenlijke inspanning van Finland en Estland om de bevolkingsregisters op elkaar af te stemmen, bracht aan het licht dat veel mensen in beide landen waren geregistreerd; sindsdien is er een nieuwe automatische gegevensuitwisseling opgezet om dit te voorkomen. Afgezien van deze afwijking blijven de VS, Duitsland, Spanje en Zweden de populairste bestemmingen voor mensen die Finland verlaten.

Ondanks de huidige schommelingen denkt Rapo dat de bevolking de rest van het jaar waarschijnlijk een netto-toename zal laten zien, naarmate de emigratiepatronen zich stabiliseren. Omdat het geboortecijfer nog steeds bijna 30 procent lager ligt dan in 2010, is het land bijna volledig afhankelijk van netto-immigratie om zijn bevolkingsniveau op peil te houden.

Schrijf je hieronder in voor onze GRATIS nieuwsbrief