In het kort
- De zwaartekracht van de maan vertraagt de rotatie van de aarde geleidelijk.
- Getijdenwrijving verlengt de duur van een zonnedag.
- In de toekomst zullen dagen uiteindelijk 25 uur duren.
De lengte van een dag op onze planeet staat niet vast, want uit onderzoek blijkt dat de rotatie van de aarde langzaam afneemt. Hoewel dit betekent dat dagen uiteindelijk 25 uur zullen duren, gaat deze verandering zo geleidelijk dat je er tijdens je leven niets van merkt. Dat meldt BGNES.
Zwaartekracht van de maan vertraagt rotatie van de aarde
Dit fenomeen wordt voornamelijk veroorzaakt door de zwaartekracht tussen de maan en de aarde. Dezelfde mechanismen die verantwoordelijk zijn voor de getijden in de oceanen werken als een subtiel remsysteem, waardoor de tijd die de planeet nodig heeft om een volledige rotatie te voltooien langzaam toeneemt. Om dit te visualiseren kun je je een draaiende bureaustoel voorstellen die zachtjes wordt afgeremd door een voet; de stoel blijft draaien, maar zijn snelheid neemt gestaag af. Op planetaire schaal duurt dit proces miljoenen jaren.
Het is belangrijk om onderscheid te maken tussen verschillende manieren om een dag te meten. Een zonnedag, die 24 uur duurt, is gebaseerd op de stand van de zon. Een siderische dag daarentegen – gemeten ten opzichte van verre sterren – is korter en duurt ongeveer 23 uur, 56 minuten en 4 seconden. Dit verschil ontstaat doordat de aarde langs haar baan rond de zon beweegt terwijl ze tegelijkertijd om haar as draait.
Getijdenwrijving en baanverschuivingen
Zelfs de 24-uurs zonnedag is onderhevig aan minieme schommelingen. Uit hoogprecieze technologie is gebleken dat getijdenuitstulpingen in de oceaan, veroorzaakt door de zwaartekracht van de maan, niet perfect zijn uitgelijnd met de maan.
De wrijving tegen de zeebodem die hierdoor ontstaat, voert energie af, wat tegelijkertijd de draaiing van de aarde vertraagt en de maan verder weg duwt.
Wetenschappers meten aardrotatie met extreme precisie
Om deze minuscule verschuivingen bij te houden, gebruiken wetenschappers atoomklokken, astronomische gegevens en historische verslagen van zonsverduisteringen. Deze metingen zijn zo nauwkeurig dat er af en toe “schrikkelseconden” in de officiële tijdregistratie worden opgenomen om ervoor te zorgen dat menselijke klokken synchroon blijven lopen met de werkelijke rotatie van de planeet. Huidige prognoses suggereren dat, als deze hemelse dynamiek aanhoudt, de aarde over ongeveer 200 miljoen jaar een dag van 25 uur zal bereiken.
