In het kort
- Techbedrijven maken AI-avatars van religieuze figuren voor spirituele begeleiding en gezelschap.
- Er zijn ethische zorgen over transparantie, gegevensprivacy en de kans dat AI religieuze leerstellingen verkeerd weergeeft.
- Ontwikkelaars moeten verantwoord ontwikkelen vooropstellen om ervoor te zorgen dat AI menselijke verbondenheid in religieuze contexten aanvult, in plaats van vervangt.
De opkomst van door AI aangestuurde religieuze figuren leidt tot discussies over de toekomst van geloof en de rol van technologie in spirituele praktijken. Bedrijven zoals Just Like Me bieden tegen betaling videogesprekken aan met een AI-avatar van Jezus, met als doel gezelschap en spirituele begeleiding te bieden.
Deze trend beperkt zich niet tot het christendom; er verschijnen ook AI‑versies van hindoeïstische goeroes, boeddhistische priesters en zelfs katholieke chatbots. Sommigen zien deze tools als nuttige hulpmiddelen, maar anderen hebben ethische bedenkingen. De christelijke software‑engineer Cameron Pak wijst op het belang van transparantie en stelt dat AI zich duidelijk als artificiële intelligentie moet identificeren en religieuze teksten niet verkeerd mag weergeven. Hij stelt ook dat AI niet kan bidden omdat het niet in staat is tot een oprechte spirituele verbinding.
Ethische spanningen rond AI nemen toe
Er wordt gewezen op mogelijke gevaren rond verkeerde informatie en problemen met gegevensprivacy die bij deze toepassingen horen. Bovendien worstelen verschillende geloofsovertuigingen met filosofische vragen over de gepastheid van AI in religieuze contexten. Zo heeft het islamitische verbod op mensachtige afbeeldingen geleid tot discussies over de vraag of AI überhaupt als “verboden” moet worden beschouwd.
Just Like Me ziet zijn op geloof gebaseerde app als een middel om hoop te verspreiden, vooral onder jongere generaties. Hun AI-avatar van Jezus is getraind op bijbelteksten en preken, en ontworpen om te lijken op acteur Jonathan Roumie uit The Chosen. Er blijven echter zorgen bestaan over de mogelijke impact van dergelijke technologie op de geestelijke gezondheid. Recente rechtszaken hebben het gebruik van AI-chatbots in verband gebracht met zelfmoorden, wat vragen oproept over de noodzaak van regelgeving en waarborgen.
Bots getraind op heilige teksten
Techbedrijven zoals Longbeard ontwikkelen AI-chatbots die specifiek zijn getraind op religieuze teksten om dit probleem aan te pakken. Hun Magisterium AI, een katholieke chatbot, is gemaakt als reactie op christenen die ChatGPT gebruiken voor religieuze begeleiding. Zelfs paus Leo XIV heeft zijn bezorgdheid geuit over de invloed van AI op de menselijke ontwikkeling.
Ondertussen kiezen ontwikkelaars van boeddhistische AI-tools zoals Emi Jido en BuddhaBot voor een voorzichtiger aanpak, waarbij ethische overwegingen en verantwoorde ontwikkeling voorop staan. Ze erkennen hoe belangrijk het is om deze AI’s te trainen met de juiste waarden en ervoor te zorgen dat ze menselijke interacties aanvullen, in plaats van vervangen.
Terwijl sommigen een enorm potentieel zien in het gebruik van AI voor spirituele verkenning en educatie, waarschuwen anderen voor de gevaren van manipulatie en uitbuiting. De vraag blijft: kan technologie de complexiteit van geloof en spiritualiteit echt nabootsen? Naarmate AI zich verder ontwikkelt, zal de samenleving moeten worstelen met deze diepgaande ethische en filosofische implicaties.