In het kort
- Overmoedige tieners trappen vaker in betalingsfraude dan senioren.
- De invloed van sociale media en impulsiviteit drijven jongeren naar gevaarlijke oplichting.
- Angst en een gebrek aan technische kennis zorgen ervoor dat jonge slachtoffers geen aangifte doen.
Een recent onderzoek in opdracht van Bancontact Company en uitgevoerd door iVOX laat een verrassende trend zien: tieners van 12 tot 17 jaar zijn vaak gevoeliger voor betalingsfraude dan oudere generaties.
Hoewel algemeen wordt aangenomen dat ouderen het belangrijkste doelwit van oplichting zijn, wijzen de gegevens erop dat jonge Belgen een gevaarlijk overmoedig vertrouwen hebben in hun vermogen om frauduleuze activiteiten te herkennen.
Kloof tussen zelfvertrouwen en competentie
Ondanks dat ze handig zijn met digitale betalingen en sociale media, schieten jongeren vaak tekort als ze met echte oplichtingsscenario’s worden geconfronteerd. Zo reageerde bijvoorbeeld slechts 37 procent van de tieners correct op een frauduleuze QR-code van een verkoper van tweedehandsartikelen, tegenover 79 procent van de 55-plussers.
Ook herkende slechts 35 procent een valse betalingsmail van een streamingdienst, terwijl 87 procent van de senioren de fraude doorzag. Dit verschil laat een aanzienlijke kloof zien tussen de veiligheidsvaardigheden die tieners denken te hebben en hoe ze daadwerkelijk reageren.
Invloed van sociale media
De risico’s worden nog vergroot door de invloed van sociale media en de aantrekkingskracht van kortingen. Jongeren vertrouwen veel sneller op links die door influencers of ‘vrienden’ worden gedeeld, en velen geven toe dat ze zonder aarzelen op grote kortingen klikken.
Deze impulsiviteit is vooral uitgesproken bij Franstalige jongeren, die meer geneigd zijn om onbekende websites en aanbevelingen van influencers te vertrouwen dan hun Nederlandstalige leeftijdsgenoten.
Psychologische drempels om aangifte te doen
Bovendien weerhoudt een psychologische drempel veel jonge slachtoffers ervan om hulp te zoeken. Bijna 40 procent van de tieners zou zich te beschaamd of te bang voelen om het aan hun ouders te vertellen als ze opgelicht zouden worden.
Dit zwijgen, in combinatie met de verkeerde gedachte dat banken automatisch alle phishingpogingen opsporen, zorgt ervoor dat ze geen essentiële veiligheidsgewoontes aanleren of incidenten niet meteen melden.
Groeiende vraag naar digitaal onderwijs
Ook ontbreekt het aan technische kennis; slechts ongeveer een derde van de tieners weet hoe ze Card Stop goed moeten gebruiken, en een kwart van hen weet helemaal niet dat deze dienst bestaat. Omdat ze zich bewust zijn van deze kwetsbaarheid, gaf 88 procent van de jongeren aan graag formele begeleiding of een korte training te willen krijgen bij het ontvangen van hun eerste bankkaart.
Deze wens wordt gedeeld door 78 procent van de volwassenen, die graag hadden gezien dat ze in hun jeugd soortgelijke voorlichting hadden gekregen.
