In het kort
- Tweederde van de in aanmerking komende borstkankerpatiënten mist cruciale genetische screenings.
- Door het missen van deze tests schrijven artsen onnodige chemotherapie voor.
- Dankzij een betere verzekeringsdekking is het percentage tests gestegen van 9 procent naar 37 procent.
Een onderzoek van de Universiteit Twente en het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) laat zien dat veel borstkankerpatiënten een belangrijke genetische test niet krijgen. Die test helpt bepalen of chemotherapie echt nodig is. Uit cijfers van 2024 blijkt dat slechts één op de drie vrouwen die ervoor in aanmerking komt, de test heeft gehad. Volgens hoofdonderzoeker Sabine Siesling kan dat betekenen dat sommige patiënten onnodig chemotherapie krijgen. Dat meldt NOS.
DNA-test helpt bepalen of chemotherapie nodig is
In Nederland worden tests zoals Oncotype DX en MammaPrint gebruikt bij vrouwen boven de 50 met vroege borstkanker en bepaalde tumortypes. Die onderzoeken kijken naar de genen van de tumor en schatten zo in hoe groot de kans is dat de kanker terugkomt. Artsen gebruiken die informatie om samen met de patiënt te beslissen of chemotherapie nodig is of niet.
Grote kloof blijft ondanks groeiende toegang
De toegankelijkheid van deze tests is verbeterd sinds de verzekering ze in 2023 begon te vergoeden. Daarvoor had slechts 9 procent van de vrouwen die ervoor in aanmerking kwamen toegang tot de test; inmiddels is dat gestegen naar 37 procent. Toch krijgt nog steeds ongeveer twee derde van de vrouwen die ervoor in aanmerking komen de test niet. In 2024 gaat het naar schatting om zo’n duizend personen.
Zonder test vaker zwaardere behandeling
De cijfers laten een duidelijk verband zien tussen de testresultaten en de behandeling. Meer dan 80 procent van de patiënten met een hoog risico kreeg chemotherapie, terwijl dat bij minder dan 10 procent van de laagrisicogroep het geval was. Opvallend is dat meer dan de helft van de patiënten die de test niet kregen, wél chemotherapie onderging. Volgens Siesling wijst dat erop dat artsen zonder die genetische informatie sneller voor een zwaardere behandeling kiezen, met mogelijke bijwerkingen zoals vermoeidheid, geheugenproblemen en haaruitval. Het IKNL en de Universiteit Twente willen daarom verder onderzoeken waarom de tests nog niet breder worden ingezet.
Schrijf je hieronder in voor onze GRATIS nieuwsbrief
