In het kort

• Zilveren Kruis legt boetes op aan huisartsen die weigeren apps voor digitale triage te gebruiken.
• Artsen vrezen dat deze onbewezen tools de veiligheid van patiënten en het klinisch oordeel in gevaar brengen.
• Overheidsfinanciering stimuleert digitalisering ondanks een ernstig gebrek aan bewijs over de effectiviteit.

Huisartsen krijgen boetes van zorgverzekeraar Zilveren Kruis als ze weigeren digitale triage-apps te gebruiken. Deze apps moeten patiënten helpen beslissen of een doktersafspraak nodig is, maar zouden niet voldoen aan de huidige wettelijke normen en regels. Omdat veel artsen zich zorgen maken over de klinische veiligheid van deze tools, riskeren ze jaarlijks tot 10 duizend euro aan vergoedingen voor andere zorgdiensten mis te lopen. Die financiële druk is extra groot, omdat de tarieven voor huisartsenpraktijken sinds 2023 te laag liggen, waardoor het lastig is om basiskosten zoals huur te betalen. Dat meldt NOS.

Artsen verdeeld over digitale zorgtools

De drang naar digitalisering komt voort uit uitgebreide zorgafspraken die in 2022 en 2024 zijn gesloten door de overheid, zorgverzekeraars en zorgverleners om personeelstekorten tegen te gaan en de toegankelijkheid te behouden. Een rapport van het kennisplatform Digizo.nu suggereert echter dat er onvoldoende bewijs is dat deze apps echt effectief zijn. De reacties van medische professionals lopen uiteen: sommigen zijn positief over de tools, terwijl anderen de vragenlijsten als gevaarlijk onvolledig zien. Digizo.nu adviseerde om eerst verder onderzoek te doen voordat de technologie op grote schaal wordt uitgerold, maar Zilveren Kruis heeft al een korting van één euro per patiënt ingevoerd voor zorgverleners die de technologie weigeren.

De praktische risico’s worden door zorgverleners zoals Nanja Danhof, die een grote patiëntengroep in Utrecht begeleidt, aangehaald. Zij stelt dat deze apps bij patiënten met beperkte Nederlandse taalvaardigheid of lage gezondheidsgeletterdheid kunnen leiden tot onjuist medisch advies. Dat kan gevaarlijke situaties opleveren die de arts niet altijd kan controleren. Danhof merkt op dat de financiële druk zorgverleners in feite dwingt te kiezen tussen hun budget en hun medisch oordeel.

Digitalisering in de zorg onder druk

Terwijl Zilveren Kruis stelt dat deze prikkels de efficiëntie verbeteren en in lijn zijn met officiële gezondheidsafspraken, zegt de Nederlandse Vereniging van Huisartsen (LHV) dat artsen moeten kunnen vertrouwen op de veiligheid en geschiktheid van elke app die ze gebruiken, iets wat volgens hen momenteel ontbreekt. Ondanks deze zorgen heeft de overheid 800 miljoen euro over drie jaar uitgetrokken om digitale triage op te schalen. Minister Mirjam Sterk noemde de maatregel een “slimme oplossing” voor een dreigend tekort aan artsen, maar gaf geen commentaar op het gebruik van financiële sancties door de zorgverzekeraar.

Professor Niels Chavannes van het Leids Universitair Medisch Centrum bekritiseert zowel het ministerie als de verzekeraars omdat zij hun verantwoordelijkheid niet nemen. Hij stelt dat de autoriteiten, door de financiële druk op praktijken die al kampen met onvoldoende financiering te verhogen, artsen dwingen om onbewezen technologie te gebruiken.

Schrijf je hieronder in voor onze GRATIS nieuwsbrief