In het kort
- Als je elke nacht 7-8 uur slaapt, verklein je je risico op dementie.
- Regelmatig sporten en langdurig zitten beperken, verminderen het risico op dementie aanzienlijk.
- Hoewel dit onderzoek sterke verbanden aantoont, is er meer onderzoek nodig om een direct causaal verband tussen deze levensstijlfactoren en dementie te bevestigen.
Een recent onderzoek van de York University in Canada suggereert een verband tussen slaapduur en het risico op het ontwikkelen van dementie op latere leeftijd. Onderzoekers analyseerden gegevens uit 69 eerdere studies met bijna 4,5 miljoen deelnemers om de relatie tussen dementie en factoren als lichaamsbeweging, sedentair gedrag en slaap te onderzoeken.
Hun bevindingen wijzen erop dat minder dan zeven uur per nacht slapen gepaard ging met een 18 procent hoger risico op dementie. Omgekeerd ging meer dan acht uur slapen gepaard met een 28 procent hoger risico. De onderzoekers concludeerden dat regelmatig sporten, langdurig zitten tot een minimum beperken en elke nacht 7 tot 8 uur slapen kunnen bijdragen aan een lager risico op dementie.
Langdurig stilzitten sterk gelinkt aan hoger dementierisico
Het onderzoek wees ook op de schadelijke effecten van langdurig stilzitten (meer dan acht uur per dag) en te weinig lichaamsbeweging (minder dan 150 minuten per week), die beide in verband staan met een aanzienlijk verhoogd risico op dementie. Volgens de onderzoekers ondersteunen deze levensstijlfactoren een gezonde bloeddoorstroming in de hersenen, helpen ze bij het afvoeren van afvalstoffen uit neuronen en beschermen ze vitale organen zoals het hart, allemaal cruciaal voor het behoud van de cognitieve functies.
Hoewel het onderzoek sterke verbanden aantoont tussen deze factoren en het risico op dementie, is het belangrijk om op te merken dat er geen definitief oorzakelijk verband wordt vastgesteld. Er is verder onderzoek nodig om deze complexe wisselwerking te verduidelijken. Sommige studies suggereren bijvoorbeeld dat overmatig slapen eerder een symptoom zou kunnen zijn dan een oorzaak van de ziekte van Alzheimer.
Leefstijlveranderingen ter preventie van dementie
Toch laat het onderzoek zien dat leefstijlveranderingen het risico op dementie kunnen verlagen. Schattingen geven aan dat het aanpakken van deze beïnvloedbare risicofactoren ongeveer de helft van alle gevallen van dementie zou kunnen voorkomen. De onderzoekers zeggen dat een gezond bewegingspatroon de gezondheid van de bloedvaten ondersteunt, de groei van zenuwcellen stimuleert en ontstekingen vermindert, allemaal essentieel voor het behoud van de hersenfunctie en mogelijk het uitstellen van het ontstaan of de progressie van dementie.
Een opvallende kracht van het onderzoek is dat ook deelnemers vanaf 35 jaar werden gevolgd, wat een breder beeld geeft van de langetermijneffecten van deze risicofactoren. Alle geanalyseerde studies volgden deelnemers gedurende meerdere jaren en registreerden nieuwe gevallen van dementie bij mensen die aan het begin van het onderzoek nog geen symptomen hadden. Tegelijkertijd zijn er beperkingen door verschillen in de manier waarop gegevens in de afzonderlijke studies werden verzameld. De onderzoekers vinden daarom dat aanvullend onderzoek naar sedentair gedrag en de relatie met het risico op dementie nodig blijft.