In het kort

• De Andes-stam van het hantavirus veroorzaakte een uitbraak op een cruiseschip, waarschijnlijk na verspreiding vanaf een stortplaats in Ushuaia.
• Het recente vertrek van Argentinië uit de Wereldgezondheidsorganisatie bemoeilijkt de internationale inspanningen om de uitbraak effectief aan te pakken.
• De langstaart-dwergrijstrat, hoewel beschermd, is de belangrijkste drager van deze hantavirusstam en de populatie ervan fluctueert door omgevingsfactoren.

Op het cruiseschip MV Hondius brak onlangs een hantavirus-uitbraak uit, wat aanleiding gaf tot een onderzoek naar de oorzaak. De autoriteiten vermoeden dat de bron een stortplaats aan de rand van Ushuaia, Argentinië, is. Dit vermoeden ontstond omdat een Nederlands stel, dat vermoedelijk de eerste dragers van het virus waren, Ushuaia bezocht om vogels te spotten. Dat meldt Euronews.

Lokale ambtenaren reageren

Lokale ambtenaren in Ushuaia ontkennen dit ten stelligste. Ze stellen dat er in hun regio nog nooit een geval van hantavirus is geregistreerd en noemen het een “lastercampagne” tegen de populaire toeristische bestemming. Ze uitten hun bezorgdheid over mogelijke negatieve gevolgen voor het toerisme en wezen op de ironie dat de aantrekkingskracht van Ushuaia op vogelaars het ook tot een omgeving maakt die gunstig is voor knaagdieren die het virus bij zich dragen.

De specifieke stam die bij deze uitbraak is geïdentificeerd, is de Andes-stam, bekend om zijn unieke vermogen om van mens op mens over te springen. Dit verklaart waarom de infectie zich snel verspreidde buiten het oorspronkelijke stel aan boord van het cruiseschip. Het stel arriveerde eind november 2025 in Argentinië en begon aan een uitgebreide roadtrip door het land, voordat ze op 1 april in Ushuaia aan boord gingen van de MV Hondius.

Tragische gevolgen

De man, 70 jaar oud, kreeg kort daarna symptomen en overleed tragisch genoeg op 11 april. Zijn vrouw, 69 jaar oud, bezweek aan het virus terwijl ze probeerde vanuit Zuid‑Afrika terug te keren naar Europa. Deze sterfgevallen laten zien hoe ernstig het hantavirus in Argentinië is, waar het sterftecijfer de afgelopen jaren alarmerend is gestegen.

Om de hypothese over de vuilstortplaats te bevestigen, reizen technische teams naar Ushuaia om knaagdieren te vangen en op het virus te testen. Argentinië werkt ook internationaal samen door genetisch materiaal van de stam naar laboratoria in verschillende landen te sturen voor verdere analyse en verbetering van de diagnostische protocollen.

Terugtrekking uit WHO baart zorgen

De uitbraak van het hantavirus heeft een belangrijk probleem aan het licht gebracht: de terugtrekking van Argentinië uit de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) medio maart. Hoewel Argentinië volhoudt dat het ook zonder WHO-lidmaatschap kan samenwerken op het gebied van gezondheidszorg, drong de directeur-generaal van de organisatie er bij zowel Argentinië als de Verenigde Staten op aan om hun besluit te heroverwegen.

De Andes-stam van het hantavirus wordt voornamelijk overgedragen door de langstaart-dwergrijstrat, een klein knaagdier dat inheems is in Chili en Zuid-Argentinië. Deze soort, die beschermd is, speelt een cruciale rol in de verspreiding van zaden en de voedselketen. Hoewel besmette ratten geen symptomen vertonen, wijzen studies erop dat het virus hun levensduur kan verkorten. De populatiegrootte van deze knaagdieren fluctueert sterk door verschillende factoren, waaronder klimaatverandering en menselijke activiteiten.

Schrijf je hieronder in voor onze GRATIS nieuwsbrief