In het kort

• Israël heeft de banden met VN-secretaris-generaal Guterres verbroken nadat het op de zwarte lijst was gezet vanwege vermeend seksueel geweld.
• Wereldwijde gegevens laten een sterke stijging zien van seksueel misbruik in conflictsituaties, waarbij Rusland voor het eerst op de lijst is gezet.
• Mensenrechtenorganisaties melden systematische martelingen en seksueel geweld in Israëlische militaire detentiecentra.

Israël is op de zwarte lijst van de Verenigde Naties gezet na beschuldigingen van seksueel geweld in de Palestijnse gebieden. Als reactie hierop kondigde de Israëlische ambassadeur Danny Danon op X aan dat zijn land de banden met secretaris-generaal Guterres verbreekt. Hij noemde deze stap onderdeel van een gerichte politieke campagne en een vorm van laster. Dat meldt NOS.

Israël genoemd in VN-rapport over seksueel geweld in oorlog

Hoewel de VN haar jaarverslag over conflictgerelateerd seksueel geweld nog niet officieel heeft gepubliceerd, is de informatie door Israël openbaar gemaakt. Volgens AP laten de gegevens van 2025 een wereldwijde stijging van dergelijke misdrijven zien ten opzichte van het voorgaande jaar. Rusland is ook voor het eerst op de lijst geplaatst, vanwege misbruik van krijgsgevangenen en burgers in Oekraïne. Andere entiteiten die eerder op de lijst stonden zijn Al-Qaeda, ISIS, Hamas en diverse milities in Soedan en Mali. Hoewel plaatsing op de lijst een diplomatiek middel is om druk uit te oefenen, brengt het geen formele sancties met zich mee.

De Israëlische regering ontkent de beschuldigingen en beweert dat ze uitgebreid bewijs en documentatie heeft geleverd om de beschuldigingen te weerleggen. Ambassadeur Danon beweerde dat VN-functionarissen uitnodigingen om ter plaatse onderzoek te doen, hebben afgewezen. Critici merken echter op dat Israël het toezicht van de VN ernstig beperkt; organisaties als UNRWA worden geweerd en journalisten krijgen te maken met strenge beperkingen in bezette gebieden en in de buurt van gedetineerde Palestijnen.

VN reageert op Israëlische kritiek via sociale media

Het kantoor van de VN-secretaris-generaal reageerde via sociale media op de Israëlische reactie en toonde zich bereid tot een dialoog, hoewel ze geen verdere details gaven over de inhoud van het rapport. Eerdere waarschuwingen van Guterres hadden al aangegeven dat Israël op de lijst zou kunnen komen vanwege gedocumenteerde zorgen over seksueel geweld, gedwongen naaktheid en indringende fouilleringen op militaire bases en in detentiecentra.

Deze beschuldigingen worden ondersteund door andere rapporten, waaronder een van Save the Children waarin de uithongering, marteling en seksueel misbruik van Palestijnse kinderen in militaire hechtenis gedetailleerd worden beschreven. Bovendien heeft de mensenrechtenorganisatie Yesh Din honderden gevallen van misbruik door soldaten in Gaza vastgelegd. Hun bevindingen suggereren dat het Israëlische leger alleen onder intense internationale druk onderzoeken instelt, waarbij minder dan 1 procent van de zaken tot veroordelingen leidt. Yahav Erez van Yesh Din had kritiek op de zeldzaamheid en de mildheid van de straffen die aan daders worden opgelegd.

Controverses rond militaire hechtenis

Een opvallend voorbeeld van dit soort misstanden was de arrestatie van negen soldaten die werden beschuldigd van verkrachting in de Sde Teiman gevangenis. Op beveiligingsbeelden is te zien hoe de aanval plaatsvond terwijl soldaten schilden gebruikten om de daad aan het zicht te onttrekken en terwijl het slachtoffer volgens getuigen met een scherp voorwerp in de anus werd gestoken.

Toch werden de laatste vijf verdachten in maart vrijgesproken. De zaak leidde tot gewelddadige protesten van extreemrechtse groeperingen. Daarnaast werd IDF generaal Yifat Tomer Yerushalmi die de belastende beelden openbaar maakte onder huisarrest geplaatst en uit haar functie gezet.

Schrijf je hieronder in voor onze GRATIS nieuwsbrief