In het kort
- Hommels vertonen duidelijke fysieke reacties op basis van hun smaakvoorkeuren.
- Interne fysieke toestanden en chemische stoffen beïnvloeden hoe deze insecten smaken waarnemen.
- Onderzoekers vinden aanwijzingen dat hommels mogelijk een complexer innerlijk leven hebben dan eerder gedacht.
Recent onderzoek suggereert dat hommels mogelijk een vorm van innerlijke beleving hebben die eerder vooral aan zoogdieren werd toegeschreven. Onderzoekers uit China en Australië, verbonden aan de Southern Medical University en Macquarie University, gebruikten slowmotionbeelden om te bekijken hoe deze insecten op verschillende smaken reageren. Hun bevindingen, gepubliceerd in de Proceedings of the National Academy of Sciences en ingezien door The Guardian, tonen aan dat hommels duidelijk verschillend fysiek gedrag vertonen afhankelijk van of ze een smaak aangenaam vinden of niet.
Fysieke reacties op smaak
Tijdens de experimenten gaven de onderzoekers 18 hommelkolonies verschillende vloeistoffen, waaronder bittere kinine, zoutoplossing, zuiver water en suikeroplossingen. Als ze iets zoets proefden, staken de bijen herhaaldelijk hun tong in de lucht, een beweging die lijkt op hoe mensen hun lippen aflikken. Smaken die ze juist vies vonden, leidden daarentegen tot reacties zoals met hun kop schudden en hun mond afvegen.
Invloed van de interne toestand
Uit het onderzoek blijkt dat deze reacties niet alleen het gevolg zijn van automatische chemische processen. Ook de lichamelijke toestand van de hommel speelt een rol. Zo zou een bij die oververhit en vermoeid was plotseling zout en water accepteren, terwijl ze dat normaal gesproken afstotelijk zou vinden.
Professor Andrew Barron vergeleek dit met een mens die na intensieve inspanning snakt naar een elektrolytendrankje. Daarnaast kregen sommige hommels endocannabinoïden toegediend, stoffen die bij zoogdieren het plezier bij eten kunnen versterken. Na die behandeling staken de insecten vaker hun tong uit, wat volgens de onderzoekers kan wijzen op een positievere ervaring van de smaak.
Wetenschappelijk debat over emoties bij insecten
Hoewel de resultaten opvallend zijn, blijft het onderzoeksteam voorzichtig. De onderzoekers stellen niet dat hommels complexe emoties ervaren. Ze benadrukken dat het nog niet definitief bewezen is dat insecten smaken echt als “aangenaam” of “onaangenaam” ervaren.
Volgens hen wijzen de resultaten wel op een mogelijke vorm van innerlijke beleving bij insecten. Andere wetenschappers plaatsen daar vraagtekens bij. Zo stelt Ralph Adolphs van het California Institute of Technology dat lichamelijke reacties op zichzelf geen sluitend bewijs vormen voor innerlijke gevoelens.
Nieuwe kijk op de intelligentie van insecten
Toch daagt dit onderzoek de traditionele opvatting uit dat insecten biologische robots zijn. Door subjectieve reacties op prikkels aan te tonen, suggereert het onderzoek dat de beleving van een bij complexer is dan eerder werd gedacht, wat mogelijk onze kijk op de kleine beestjes die onze tuinen bezoeken kan veranderen.
