In het kort
- Een goede band tussen ouders en kinderen is belangrijker voor de psychische gezondheid dan beperkingen op schermtijd.
- Overmatig gamen hangt samen met emotionele problemen bij tieners.
- Het gebruik van sociale media kan tieners juist beschermen tegen isolatie.
Een uitgebreid onderzoek dat is gepubliceerd in JAMA Network Open suggereert dat het simpelweg beperken van het aantal uren dat kinderen op apparaten doorbrengen misschien geen effectieve manier is om hun psychisch welzijn te beschermen.
Hoewel organisaties zoals de Wereldgezondheidsorganisatie al lang pleiten voor strikte tijdslimieten, wijst dit tien jaar durende onderzoek uit dat de context van het leven van een kind belangrijker is dan de klok.
De reikwijdte van het Schotse onderzoek
Het onderzoek volgde ongeveer 3.800 Schotse kinderen vanaf hun vijfde tot hun vijftiende. Door schermactiviteiten buiten school te vergelijken met emotionele, sociale en gedragsmatige indicatoren, wilde het team nagaan of er een direct verband bestond tussen het gebruik van apparaten en psychische problemen.
De gegevens kwamen uit het project Growing Up in Scotland, waarbij gedurende meerdere jaren consistente enquĂȘtes en beoordelingen werden gebruikt.
De rol van de thuisomgeving
De bevindingen zetten een aantal gangbare opvattingen op losse schroeven. Bij kinderen van 5 en 10 jaar bleek de tijd die ze achter het scherm doorbrachten geen verband te houden met gedrags- of emotionele problemen, zodra er rekening werd gehouden met variabelen zoals sociaaleconomische status en de kwaliteit van de band tussen ouders en kinderen.
Interessant genoeg bleek uit het onderzoek dat, wanneer de kwaliteit van de relatie tussen ouders en kinderen in de gegevens buiten beschouwing werd gelaten, schermtijd schadelijker leek. Dit suggereert dat eerder onderzoek mogelijk een problematische thuisomgeving heeft verward met de negatieve effecten van technologie zelf.
Uiteenlopende effecten in de puberteit
Toen de deelnemers de puberteit bereikten, liepen de effecten van verschillende soorten media uiteen. Degenen die dagelijks vijf uur of meer aan videogames besteedden, hadden meer kans op emotionele en gedragsproblemen dan degenen die minder dan een uur gamen.
Omgekeerd kwam er een verrassende trend naar voren met betrekking tot sociale media: tieners die dagelijks meer dan een uur gebruik maakten van berichten- en sociale platforms, bleken juist minder kans te hebben op psychische problemen dan degenen die er zelden gebruik van maakten. Onderzoekers waarschuwden echter dat dit er misschien aan ligt dat sociaal isolement van schermtijd, in plaats van de apps zelf, bijdraagt aan een slechtere geestelijke gezondheid.
Conclusies op lange termijn over digitale gewoontes
Hoewel veel schermgebruik op 5-jarige leeftijd leek te wijzen op meer problemen op 10-jarige leeftijd, was dit verband verdwenen tegen de tijd dat de kinderen 15 waren. Bovendien bleken schermgewoonten geen significante invloed te hebben op het vermogen van een kind om empathie te tonen of samen te werken met anderen.
Uiteindelijk suggereert het onderzoek dat als je je alleen richt op tijdslimieten, je de veel belangrijkere invloed van een ondersteunende en stabiele gezinsomgeving over het hoofd ziet.
